Đúng giờ để thu hút khách đi xe buýt

Trung tâm Quản lý và điều hành vận tải hành khách công cộng (VTHKCC) TPHCM cho biết, Sở GTVT TP đã chọn thí điểm làn đường dành riêng cho xe buýt trên hai tuyến đường: Điện Biên Phủ (từ vòng xoay Lý Thái Tổ, quận 10 đến chân cầu Sài Gòn, quận 2) và Võ Thị Sáu (từ vòng xoay Dân Chủ, quận 3 đến Đinh Tiên Hoàng, quận 1) nhằm tăng tốc độ và giúp xe chạy đúng giờ. Đây là cách thu hút người dân sử dụng phương tiện vận tải công cộng. Nếu thành công, Sở GTVT TP sẽ triển khai trên các đường Trường Chinh, Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Nguyễn Văn Trỗi, Xa lộ Hà Nội (đoạn từ cầu Sài Gòn đến khu du lịch Suối Tiên), Phạm Văn Đồng…

Lý giải cho việc chọn cặp đường Võ Thị Sáu và Điện Biên Phủ để làm thí điểm, ông Trần Chí Trung - GĐ Trung tâm Quản lý và điều hành VTHKCC - cho biết, hai tuyến đường này nằm trên trục kết nối chính giữa bến xe Chợ Lớn và Làng Đại học quốc gia. Lượng hành khách đi lại trên 6 tuyến xe buýt chạy qua hai tuyến đường này chiếm hơn 10% tổng sản lượng hành khách. Đặc biệt, đối tượng phục vụ chính là sinh viên của các trường Đại học thuộc hệ thống Đại học Quốc gia TPHCM nên đảm bảo đúng giờ là ưu tiên hàng đầu.

“Sở GTVT không chọn các tuyến đường lớn như Võ Văn Kiệt, Phạm Văn Đồng thí điểm vì bản thân những tuyến đường này đang đảm bảo đúng tốc độ biểu đồ chạy xe buýt. Vì vậy, việc tổ chức làn đường riêng sẽ rất lãng phí, trong khi TP đang giải quyết vấn đề làm sao để tăng tốc độ và giúp xe buýt chạy đúng giờ” - ông Trung giải thích.

Theo ông Trần Chí Trung, để làn đường riêng cho xe buýt hoạt động hiệu quả trên hai tuyến đường trên, việc tổ chức giao thông khu vực và khuyến khích người dân đi xe cá nhân chọn lộ trình lưu thông khác là rất quan trọng. Hiện Sở GTVT TP đã giao Khu quản lý giao thông đô thị số 1 nghiên cứu, tính toán mật độ xe lưu thông trên từng tuyến đường, phương án tổ chức giao thông...

Trong tháng 4 này, các đơn vị liên quan sẽ thống nhất phương án phân luồng, lấy ý kiến người dân và các nhà khoa học. “Sở GTVT TP sẽ tổ chức đèn tín hiệu giao thông ưu tiên cho xe buýt khi qua giao lộ. Dự kiến trong năm nay, Trung tâm Quản lý đường hầm sông Sài Gòn sẽ hoàn thành dự án điều khiển giao thông thông minh, khi đó, tùy vào lưu lượng phương tiện trên đường để điều chỉnh đèn tín hiệu cho phù hợp, tạo thành “làn sóng xanh” để xe buýt đi xuyên suốt” - ông Trung cho biết.

Để ngăn ngừa được xe cộ khác, đặc biệt là xe máy đi vào làn đường riêng của xe buýt, Sở GTVT sẽ đẩy mạnh công tác tuyên truyền rộng rãi đến người dân. Ngoài ra, Sở GTVT đang cân nhắc phương án cấm tuyệt đối xe máy chạy vào làn đường riêng cho xe buýt, hay chỉ cấm trong giờ cao điểm. “Có thể thời gian đầu giống như Hà Nội, người dân vẫn chạy vào làn đường dành riêng. Nhưng khi người dân quen rồi thì họ sẽ có nhiều cách, một là chọn tuyến đường khác để đi hoặc là chấp hành theo đúng quy định” - ông Trung nhận định.

Tránh vết xe đổ

Một số chuyên gia giao thông cho rằng, các nước tiên tiến đều có có làn dành riêng cho xe buýt để khuyến khích người dân bỏ xe cá nhân, sử dụng phương tiện VTHKCC. Tuy nhiên, do tỉ lệ diện tích dành cho giao thông ở TPHCM thấp hơn nhiều so với các nước, hầu hết có chiều rộng dưới 8m. Vì vậy, nếu mở làn dành riêng cho xe buýt, tình trạng kẹt xe trên các làn đường còn lại chắc chắn sẽ nhiều hơn.

“Việc chọn thí điểm trên hai tuyến đường huyết mạch Điện Biên Phủ và Võ Thị Sáu sẽ khó thành công bởi mật độ phương tiện giao thông trên hai tuyến đường này là quá lớn. Nếu bỏ ra 2-3m đường dành riêng cho xe buýt sẽ khiến tình trạng ách tắc giao thông càng trở nên nặng nề hơn. Vì vậy, TP trước khi làm cần quan sát, điều tra, mô phỏng, tính toán thật kỹ và làm thử từng đoạn ngắn theo lộ trình” - chuyên gia giao thông Phạm Sanh nhận định.

Ghi nhận thực tế vào 17h ngày 8.4, đường Điện Biên Phủ, đoạn từ giao lộ Trương Định đến giao lộ Hai Bà Trưng xe cộ đông nghẹt. Xe từ các hướng đổ dồn về tuyến đường huyết mạch này để ra cửa ngõ phía đông TPHCM. Các phương tiện lưu thông hỗn loạn. Nhiều xe máy len lỏi, cố cúp đầu xe ôtô để thoát khỏi đám đông. Ôtô ken dày đặc trên làn xe hai bánh và nối đuôi vắt qua nhiều ngã tư, cản trở lưu thông của các phương tiện trên tuyến đường Pasteurs, Phạm Ngọc Thạch… gây kẹt xe dây chuyền trong khu vực. “Tuyến đường này kẹt xe thường xuyên chứ không chỉ trong giờ cao điểm vì phương tiện quá đông. Nếu mà “bóp” lại để làm làn ưu tiên cho xe buýt thì tình trạng kẹt xe sẽ còn nghiêm trọng hơn vì đường chật” - một người dân sinh sống trên đường Điện Biên Phủ cho biết.

Còn nhớ tháng 9.2003, TPHCM đã tổ chức thử nghiệm tuyến xe buýt ưu tiên trên hành lang đại lộ Trần Hưng Đạo. Theo đó, Sở GTVT bố trí hẳn làn đường ưu tiên dành cho xe buýt lưu thông. Tuy nhiên, do người dân và chính quyền địa phương quận 5 phản ứng việc bố trí làn ưu tiên làm ảnh hưởng đến cuộc sống sinh hoạt, buôn bán nên kiến nghị thành phố dẹp bỏ. Sau đó, thành phố cũng triển khai làn đường ưu tiên dành cho xe buýt trên một số tuyến đường Nguyễn Kiệm, Xô Viết Nghệ Tĩnh, Trần Cao Vân. Tuy vậy, chỉ được một thời gian ngắn, vì mật độ xe 2 bánh gắn máy dày đặc và ý thức người dân chưa cao nên xe máy tràn vào làn ưu tiên “bao vây” xe buýt nên những làn ưu tiên này cũng dần được xóa bỏ.