Thay đổi thói quen trọng bằng cấp

Theo thống kê của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO), Việt Nam là một trong những nước có tỷ lệ lực lượng lao động bị ảnh hưởng bởi tự động hóa cao nhất, sau Trung Quốc, dựa vào vị trí công việc, chiếm tới gần 70%. Về công nghệ thay đổi việc làm cho thấy, ước tính 86% lao động trong ngành dệt may - da giày và 75% lao động trong ngành điện tử của Việt Nam có thể sẽ phải đối mặt với nguy cơ tự động hóa cao do những tiến bộ về khoa học, kỹ thuật.

Tuy nhiên, theo đánh giá của các chuyên gia, trong cuộc CMCN 4.0, nhiều ngành nghề sẽ biến mất nhưng lại có những công việc mới ra đời, người mất việc làm có thể tìm công việc khác từ những nhu cầu tăng lên của thị trường lao động. Lúc này, người lao động phải buộc phải “chuyển mình”, nâng cao trình độ, kỹ năng đáp ứng yêu cầu công việc trong tình hình mới.

Đánh giá về sự tác động của cuộc CMCN 4.0 đến chất lượng nguồn lao động, ông Đồng Văn Ngọc, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng nghề Cơ điện Hà Nội cho biết, thói quen sính bằng cấp, chọn trường uy tín để học hay bảng điểm cao sẽ bị thay đổi trong bối cảnh cuộc CMCN 4.0 đang diễn ra trên toàn cầu.

“Tuy nhiên, dù cuộc cách mạng 4.0 hay cuộc CMCN nào đi chăng nữa, thì cuối cùng đều do con người làm ra và quyết định. Kể cả Robot thông minh đến mấy, được trang bị trí tuệ nhân tạo bao nhiêu thì con người là cốt lõi, không thể thay thế được. Vì vậy, người lao động buộc phải trang bị cho mình những kiến thức, kĩ năng mới, đáp ứng yêu cầu ứng dụng công nghệ 4.0 trong sản xuất”, ông Đồng Văn Ngọc cho biết thêm.

Đổi mới giáo dục nghề nghiệp

Trước cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 đang hình thành tại nước ta, ông Nguyễn Toàn Phong, Giám đốc Trung tâm dịch vụ việc làm Hà Nội cho biết, khi một cuộc cách mạng phát triển, xuất hiện nhiều việc làm mới với kĩ thuật công nghệ mới đòi hỏi người lao động phải tiếp cận đến trình độ khoa học, kĩ thuật nhất định. Đặc biệt với cơ sở đào tạo cần nắm bắt cơ hội này để có hướng đào tạo phù hợp với nhu cầu thị trường lao động.

Theo các chuyên gia, để đáp ứng được nhu cầu của cuộc CMCN 4.0, công tác đào tạo nguồn nhân lực nói chung và giáo dục nghề nghiệp nói riêng bắt buộc phải đổi mới từ hoạt động đào tạo đến quản trị nhà trường. Việc thay đổi phải bắt đầu từ tư duy của những người trong cuộc, sẵn sàng tiếp nhận những thành tựu khoa học công nghệ; xây dựng mô hình đào tạo mở, tạo cơ hội tương tác nhiều hơn cho cả người dạy và người học; đồng thời gia tăng sự kết nối, chia sẻ thông tin, lợi ích cũng như trách nhiệm giữa cơ quan quản lý, cơ sở đào tạo và doanh nghiệp sử dụng lao động.

Nắm bắt được yêu cầu, đòi hỏi của cuộc CMCN 4.0 đối với nguồn nhân lực, ông Đồng Văn Ngọc, Hiệu trưởng Trường cao đẳng nghề Cơ điện Hà Nội cho biết thêm, để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu cao trong công việc, nhiều cơ sở giáo dục nghề nghiệp có những cải tiến trong chương trình đào tạo. Đối với trường Cao đẳng cơ điện Hà Nội đã phân tích lại toàn bộ chương trình đào tạo của nhà trường, đưa nội dung đào tạo đáp ứng yêu cầu của các mạng công nghiệp 4.0, ngành nghề trọng điểm của nhà trường được mua sắm máy móc công nghệ cao, mới nhất của thế giới áp dụng thực hành cho sinh viên. Từ đó, sinh viên sau khi tốt nghiệp được trang bị những kiến thức, kỹ năng bậc cao, đáp ứng sự chuyển biến ứng dụng công nghệ 4.0 tại các doanh nghiệp.