Sáng 7.3 Thủ tướng Chính phủ cùng với các Bộ, ngành và 13 tỉnh, thành ĐBSCL họp tại Cần Thơ để tìm giải pháp ứng phó với khô hạn nghiêm trọng trong vòng 100 năm nay tại ĐBSCL thì PV LĐO có mặt tại các địa phương, điểm nóng của hạn mặn và ghi nhận những khuôn mặt khắc khổ của người nông dân. Nhiều làng quê người dân bỏ xứ ra đi vì không trả được nợ vật tư nông nghiệp, ngân hàng. Thậm chí có người con tiên đoán cái đói sẽ đến với họ.

Ông Quách Minh Tú - ấp Sốc Đồn, xã Hưng Hội, huyện Vĩnh Lợi, Bạc Liêu sản xuất gần 20 ha. Năm nay bị mặn đe dọa làm chết gần hết vô phương cứu vãn. “ Lúc đầu tôi không biết cứ bón phân, xịt thuốc, sau đem dụng cụ đo hộ mặn, nước dưới kinh nội đòng đến 8 phần ngàn”.

Nhìn cách đồng lúa trơ một màu xám xịt, bà Nguyễn Thị Huê chép môi “ Tiếc của tôi thuê máy gặt nhưng một công được có 4 bao, lỗ tiền thuê thu hoạch”.

Nợ nần, túng thiếu, không thu hoạch lúa được, nông dân Sốc Đồn đã bỏ làng quê đi quá nửa. Ông Trần Văn Hui, 70 tuổi chép miệng: “Tôi sống từng tuổi này, chưa thấy năm nào lúa thất bát như năm nay”.

Bạc Liêu có đến gần 12.000 ha lúa bị thiệt hại, gần như không thu hoạch được gì.

Tỉnh kế cận là Sóc Trăng, tình trạng cũng tương tự. Trên 8.000ha lúa chết trắng đồng. Bà Thạch Thị Hồng, xã Lịnh Hội Thượng, huyện Long Phú chua chát: “7 công đất không thu được gì. Xóm bây giờ chỉ còn người già, trẻ con thôi. Phụ nữ tụi tui vài ngày nữa cũng lên Bình Dương theo chồng làm ăn thôi. Ở đây nợ nần bủa xây, vả lại chẳng biết lấy gì sống”.

Tại xã Khánh Lâm, huyện U Minh, nơi mới công bố chuẩn nghèo đứng nhất tỉnh Cà Mau gần như 100% diện tích lúa trên đất lâm phần đều không thu hoạch được gì. Ông Nguyễn Minh Thành, ấp 12 cho biết: "ấp có 120 hộ thì có đến 100 hộ nghèo. Lúa má thế này bà con trong ấp đã đi mần ăn xa hết rồi. Cả một vùng làng quê Khánh Lâm như chìm trong mùa hập hấp của sức nóng. Nóng vì khô hạn, vì miếng cơm manh áo của người dân, nóng vì hai chữ đói nghèo có nguy cơ trở lại sau nhiều năm phấn đấu".

Trong khi đó, con số báo cáo chính thức từ Bộ NNPTNT cho đến nay, tổng diện tích lúa đông xuân là 139.000ha, trong đó có 86.000ha thiệt hại trên 70% năng suất, 43.000ha thiệt hại từ 30 – 70% năng suất…

Các tỉnh bị thiệt hại nặng nhất là Cà Mau (hơn 49.000ha, Kiên Giang (hơn 34.000ha), Bạc Liêu (11.456ha) và Bến Tre là 13.844ha.

Đối với vụ lúa hè thu  2016 nếu tình hình khô hạn tiếp tục kéo dài đến tháng 6 thì toàn vùng ĐBSCL sẽ có khoảng 500.000ha không xuống giống đúng thời vụ do thiếu nước, chiếm hơn 40% diện tích của các tỉnh ven biển và khoảng gần 30% diện tích gieo trồng toàn khu vực.

Về nước sinh hoạt, hiện có khoảng 155.000 hộ gia đình với khoảng 575.000 người bị thiếu nước. Không chỉ đối với hộ gia đình, ở Bến Tre thì thậm chí cả khách sạn, nhà hàng, trường học, bệnh viện, nhà máy chế biến đều thiếu nước Bộ NNPTNT cảnh báo.

Khô hạn tại Bạc Liêu 60 năm nay mới thấy:



Ông Quách Minh Tú, xã Hưng Hội, huyện Vĩnh Lợi Bạc Liêu bên cánh đồng lúa khô cháy không thu hoạch được
Con kênh thủy lợi này dù còn nước nhưng độ mặn lên đến 8 phần ngàn
Ngậm ngùi nhìn lúa chết khô
Lúa khô, nông dân héo vì hạn hán
Tiếc của, nông dân xã Lịch Hội Thượng, Sóc Trăng vẫn thu hoạch dù chằng được bao nhiêu
Thiếu nước, lúa gần như khô cháy nông dân Sóc Trăng thu hoạch xong rồi bán chẳng ai mua vì hạt lép