Làm trái quy định của Chính phủ

Ông Nguyễn Hoàng Phương nói với báo giới rằng, việc NHCSXH tham gia vào việc quy tập đến con số hàng trăm hài cốt LS là việc làm phát tâm của NH, nhằm thực hiện văn bản của Chính phủ, Ban Bí thư về xã hội hóa trong công tác tìm kiếm, quy tập mộ LS.

Nói như ông Phương thì NHCSXH không nắm được quy định của Chính phủ trong việc tìm kiếm và quy tập hài cốt LS, nên đã làm “liều”, tạo điều kiện cho kẻ lừa đảo thực hiện hành vi nhẫn tâm, làm dư luận bức xúc: Giả hài cốt LS bằng xương động vật.

Xin được minh chứng: Ngày 26.1.2007, Chính phủ ban hành NĐ số 16/2007/NĐ-CP, quy định về tìm kiếm, quy tập hài cốt LS. Điều 3 của NĐ nêu rõ trách nhiệm chỉ đạo và tìm kiếm, phát hiện quy tập hài cốt LS thuộc Bộ Quốc phòng, Bộ CA, UBND các tỉnh, thành phố. Khoản 2 (điều 3) nêu: Nhà nước khuyến khích cá nhân tìm kiếm, phát hiện và cung cấp thông tin về hài cốt và  mộ LS với các cơ quan có chức năng và thẩm quyền.

Ngày 27.7.2013, Chính phủ ban hành QĐ số 1237, phê duyệt đề án tìm kiếm, quy tập hài cốt LS đến năm 2020 và những năm tiếp theo, giao trách nhiệm Bộ Quốc phòng  hướng dẫn, chỉ đạo, tổ chức thực hiện.

Như vậy, chỉ có Bộ Quốc phòng mới được quy tập hài cốt LS, các cá nhân, tổ chức phát hiện hài cốt LS thì báo cho Bộ Quốc phòng, bộ chỉ huy quân sự các địa phương để tiến hành quy tập.

Căn cứ quyết định của Chính phủ thì NHCSXH không có chức năng quy tập hài cốt LS. Việc NHCSXH tự thuê “cậu Thủy” tìm kiếm, cất bốc hài cốt LS trong 4 đợt, tại 3 địa phương (Đắc Lắc, Bình Phước và Quảng Trị) là vi phạm NĐ 16 và QĐ 1237 của Chính phủ.

Không biết hay cố tình

Vẫn phát ngôn của người đại diện NHCSXH - từng có mặt cả 4 đợt khai quật, cất bốc 105 hài cốt LS do “cậu Thủy” chỉ đạo - nói rằng, toàn bộ sự việc diễn ra không có phát hiện bất thường về vị trí khai quật.

Trở lại đợt khai quật và quy tập hài cốt LS ở Bình Phước ngày 29.1.2013 - do NHCSXH chủ trì - dưới sự chỉ đạo của “cậu Thủy” vào cuối năm 2012. Thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh, đội quy tập hài cốt LS K72 thuộc Bộ CHQS tỉnh giám sát việc khai quật hài cốt LS được “cậu Thủy” chỉ đích danh tại ấp Xa Cam 1 (P.Hưng Chiến, TX.Bình Long).

Những chiến sĩ trong đội K72 - với kinh nghiệm nhiều năm quy tập hài cốt LS - đã  phát hiện ra sự bất bình thường khi lớp đất được lật lên, đó là: Các biđông ở ba vị trí khai quật đều được “xếp” nằm ngang theo đúng một chiều.

Hai hố được “cậu Thủy” nói là chôn tập thể (13 hài cốt), nhưng diện tích hố lại rất nhỏ (1m x 1,5m). Dép caosu nằm dưới lòng đất còn rất mới, những ngôi sao trên huy hiệu còn giữ được màu sơn đỏ, tên các LS được khắc trên biđông lại cùng có một kiểu chữ, trong lõi xương lại có cát và ximăng...; thế nhưng, 12 bộ hài cốt đó vẫn được đưa vào NTLS của tỉnh, 3 bộ được gia đình nhận và đưa về quê hương.

Đội K72 và Sở LĐTBXH tỉnh Bình Phước đề nghị phải “khai quật” số hài cốt do “cậu Thủy” tìm được, lấy mẫu đi giám định. Kết quả của Viện Công nghệ sinh học cho thấy, cả 12 bộ hài cốt đó không phải là xương người.

Những bất bình thường trong việc tạo dựng nơi có hài cốt LS tại Quảng Trị và Đắc Lắc (phản ánh trên Lao Động ra ngày 30.10) đã minh chứng “kịch bản” được dàn dựng từ trước, giả xương động vật thành hài cốt LS, giả vật chứng LS để chiếm đoạt 7,9 tỉ đồng của NHCSXH.

Như Lao Động đã đưa tin, khi Bộ CHQS tỉnh Quảng Trị  yêu cầu giám định gene 9 hài cốt  được “cậu Thủy” chỉ dẫn, lãnh đạo NHCSXH đã tạo dựng nhân chứng để bảo vệ quan điểm “cậu Thủy” tìm đúng, không cần phải giám định gene.

Ông Phương tuyên bố: Thân nhân LS có mặt tại buổi khai quật xác nhận các kỷ vật của LS tìm được là thân nhân của mình, thì chúng tôi tạo điều kiện cho họ nhận lại hài cốt theo quy định. Không hiểu quy định mà ông Phương nói đó là quy định nào mà NHCSXH lại được quyền cho thân nhân LS nhận lại.

Nên nhắc lại, theo QĐ số 150 ngày 14.1.2013 của Chính phủ (Ban chỉ đạo 150), quy định xác định danh tính LS chưa rõ thông tin bằng phương pháp thực chứng và giám định gene. Không công nhận danh tính LS qua tìm kiếm bằng ngoại cảm.