Người bán thì cũng dễ “qua mắt” quản lý thị trường vì nó được gọi là “mũ thời trang”.

Bất lực

Có ý kiến cho rằng, Hà Nội nên học theo Đà Nẵng, khi mà tháng 4 vừa qua, TP này lập tổ kiểm tra liên ngành lập chốt kiểm tra người tham gia giao thông, nếu MBH không đạt chất lượng, người tham gia giao thông không bị phạt mà chỉ bị tịch thu mũ. Đổi lại, họ sẽ được ưu tiên mua MBH đạt chuẩn với giá rẻ: 50.000 đồng/chiếc.
Hiện chỉ cần bỏ ra 20.000-50.000 đồng đều có thể mua được một chiếc MBH bắt mắt, kiểu dáng phong phú, từ kiểu lưỡi trai, bọc da, rộng vành đủ màu sắc hay những kiểu mũ khoét để giới nữ buông qua đó một lọn tóc điệu đà... Mũ còn nhẹ, dễ sử dụng và mất cũng không thấy tiếc. Tất nhiên, những chiếc mũ như thế không có chức năng “bảo hiểm”.

Ngày 4.1.2012, 4 bộ Khoa học và Công nghệ, Công an, Công Thương và Giao thông - Vận tải xây dựng dự thảo thông tư liên tịch xử lý các vi phạm về MBH rởm tạo được sự đồng tình của dư luận. Dự thảo thông tư quy định: “Người điều khiển, người ngồi trên môtô, xe máy, xe đạp điện đội các loại mũ thời trang, mũ thể thao, MBH không đúng quy cách sẽ bị xử phạt... số tiền từ 100.000 – 200.000 đồng”. Nhưng dự thảo này đã “ngủ quên” từ đó đến nay.

Khi soạn thảo thông tư, các cơ quan chức năng hướng tới xây dựng chế tài xử lý cả 4 đối tượng gồm nhà sản xuất, nhập khẩu, kinh doanh và người sử dụng. Thực tế thì cả 4 đối tượng đều nằm ngoài vòng kiểm soát.

Nhóm phóng viên thực hiện một số phỏng vấn ngắn với những chủ cửa hàng bán mũ, câu trả lời rất cũ, rằng: “Chúng tôi bán mũ đội đi dạo mát chứ không bán MBH, còn khách hàng mua vào mục đích gì là việc của họ!”. Như vậy là không thể phạt người bán được. Còn người tham gia giao thông, khi được phỏng vấn, gần như 100% các bạn trẻ coi việc làm đẹp hơn là bảo toàn tính mạng. Một bộ phận khác thì thẳng thắn cho rằng: “Đội là để đối phó với cảnh sát giao thông, nên đơn giản cứ rẻ là mua”.

Khó phạt

Một quan chức Chi cục Quản lý thị trường Hà Nội nói: Việc xử phạt người đội MBH rởm là rất khó, vì người tiêu dùng cũng chỉ là nạn nhân của nạn hàng giả, hàng nhái. Nhiệm vụ của chúng tôi đúng là xử phạt hàng giả, hàng nhái...  nhưng phải có địa điểm cụ thể mới xử phạt được. Còn tình trạng bán MBH rởm tràn lan không địa chỉ như hiện nay thì lại thuộc sự quản lý của địa phương, trật tự đô thị... Quan chức này kiến nghị, việc xử lý người đội MBH rởm phải giao cho CSGT theo nội dung Nghị định 34 của Chính phủ.

Song, một cán bộ Phòng CSGT CA Hà Nội lại có ý khác: Việc giao cho CSGT xử phạt người đội MBH rởm là rất khó, vì chúng tôi chỉ được giao nhiệm vụ xử phạt các hành vi vi phạm giao thông, trong đó có việc không đội MBH hoặc đội, nhưng không đúng cách. CSGT không thể phát hiện và xử lý mũ không đạt chuẩn vì không đúng thẩm quyền.

Vị CSGT này lại kiến nghị: Giao cho quản lý thị trường xử phạt thì hợp lý hơn. “Nhưng họ có quyền yêu cầu người dân dừng xe để kiểm tra MBH rởm hay không cũng là một vấn đề cần phải xem xét lại” – vị này băn khoăn.