Chúng tôi đã có cuộc trao đổi với Quách Phượng Hoàng – một nghệ sỹ múa đương đại đã có 10 năm tu nghiệp ở Pháp và có cơ hội làm việc với rất nhiều nghệ sỹ và biên đạo múa nổi tiếng của nước ngoài. Hiện, anh là một nghệ sỹ múa tự do và tham gia xây dựng, biểu diễn nhiều dự án múa đương đại tại Việt Nam.

Múa đương đại mới và lạ. Nhiều người xem chưa thực sự hiểu thế nào là múa đương đại. Anh có thể có một định nghĩa giản dị nhất về múa đương đại?

- Màu sắc nghệ thuật đương đại thực ra là một màu sắc rất khó nói. Nó là một trong những nghệ thuật mới cũng như là những thứ người ta mong muốn phá bỏ khỏi một cái khung nào đó. Múa đương đại với tôi là có thể diễn tả những ngôn ngữ của cơ thể một cách gần gũi nhất, dễ dàng nhất. Cộng với sự hòa hợp những biểu cảm trên khuôn mặt và từng đường nét chuyển động của cơ thể.

Ảnh: Quách Phượng Hoàng (thứ 2 từ trái sang)

Anh có may mắn là được làm việc với rất nhiều nghệ sỹ và biên đạo múa nổi tiếng của Pháp. May mắn ấy chắc hẳn giúp ích rất nhiều cho công việc hiện tại của anh?

- Tôi đã từng du học và làm việc ở nước ngoài trong hơn 10 năm. Đã từng làm việc với rất nhiều nghệ sỹ và biên đạo múa đương đại nổi tiếng của Pháp, tôi thấy nghệ thuật đương đại của họ đã phát triển từ rất lâu rồi và mình học hỏi được vô số kinh nghiệm từ họ. Những kinh nghiệm ấy giúp cho tôi thấy được múa đương đại sẽ tiếp tục phát triển và vì thế tôi mamg múa đương đại về Việt Nam với mong muốn nó tồn tại ở chính quê hương mình. Sẽ rất tiếc nếu những gì mình học được không được chia sẻ cùng anh em bạn bè đồng nghiệp cũng như những người yêu thích môn nghệ thuật này.  Những gì tôi học được đã ngấm vào con người tôi và tôi rất mong muốn có thể tiếp tục khai thác và phát triển nó.

Khi học hỏi được rất nhiều từ nước ngoài như vậy, trở về VN anh thấy múa đương đại ở Việt Nam đang ở đâu?

- Múa đương đại ở Việt Nam mới bắt đầu được 5 năm trở về đây. Những người theo môn nghệ thuật này cũng tương đối ít và cũng ít người biết đến nó. Đấy cũng là một trong những khó khăn chung của những nghệ sỹ múa đương đại. Ít khán giả, chưa được công nhận…Thêm vào đó, vấn đề kinh phí cho những buổi biểu diễn, những dự án cũng …hiếm hoi!

Khi biểu diễn, khán giả không nhiều. Anh có lo lắng rằng công sức của mình sẽ uổng phí và không có ai biết đến?

- Tôi thấy không có gì lo lắng cho việc ấy cả. Tôi hoạt động nghệ thuật là để cho nghệ thuật đó được phát triển chứ không phải làm để cho rất nhiều đến xem hoặc chia sẻ cùng mình. Tuy nhiên, tôi cũng không phủ nhận rằng nếu có khán giả thì đó là sự động viên lớn nhất cho chúng tôi.

Để múa đương đại đến gần với công chúng, nếu sự nỗ lực chỉ có từ ở phía những người nghệ sỹ như anh thì có đủ sức không?

- Việc này không phải là ít hay nhiều mà là chúng tôi có hoạt động nó không. Nghĩa là hoạt động này có được thường xuyên diễn ra hay không. Những người diễn viên múa đương đại hoặc là những diễn viên khác, tôi mong muốn được múa và được làm việc với múa đương đại và khi tôi làm việc, chắc chắn tôi sẽ giới thiệu đến khán giả và như thế nó sẽ thông suốt.

Các buổi biểu diễn múa đương đại của các anh chủ yếu là vào cửa tự do và không có sân khấu chính thống. Khó khăn ở khâu nào thưa anh?

- Là những diễn viên chuyên nghiệp chúng tôi luôn mong muốn có những điểm diễn cũng chuyên nghiệp. Như thế, khán giả sẽ có cơ  hội biết đến múa đương đại nhiều hưn và cơ hội để múa đương đại tồn tại sẽ lớn hơn rất nhiều. Có rất nhiều vấn đề và vấn đề đầu tiên vẫn là  kinh phí! Tuy nhiên, là nghệ sỹ không bị bó buộc bởi bất cứ chỗ nào. Ở đâu cũng có thể biểu diễn được. Miễn là chúng tôi được sáng tạo và được sống với đam mê của mình!

Không bán được vé, không có đất diễn, liệu rằng những nghệ sỹ múa đương đại như anh có thể sống được chỉ bằng đam mê?

- Chúng tôi làm việc, biểu diễn là để cho những ý tưởng của chúng tôi phát triển. Nếu sống được bằng nghề thì quá tốt! Hiện tại chúng tôi đang nỗ lực để có thể đạt được điều ấy! Nhưng nó không đến chỉ từ phía những người làm nghề như chúng tôi.

Vậy theo anh, để có một sân khấu chuyên nghiệp cho múa đương đại, cần những yếu tố nào?

- Ngoài yếu tố sự nỗ lực, sáng tạo, kiên trì của bản thân những người nghệ sỹ, tôi xin phép không nói đến những yếu tố khác!

Xin cảm ơn anh về cuộc trò chuyện này!

Quỳnh Chi