Một cuốn sách thiếu nhi, lại viết về một trạm thu phí thì có gì hấp dẫn với những đứa trẻ? Nhưng thực tế, trạm thu phí quái lạ ấy chỉ là khởi đầu, khi nhân vật chính là cậu bé Milo lái chiếc xe ô tô đồ chơi qua trạm thu phí mà cậu tình cờ tìm thấy trong một gói quà lớn, để bước vào một thế giới vượt xa những gì cậu tưởng tượng. Cuộc phiêu lưu từ trạm thu phí ấy đã đưa Milo đến với những vùng đất chưa bao giờ có tên trên bản đồ, như: Thành phố Từ Điển, Vô Cực, lâu đài Không Trung, thung lũng Im Lặng, vùng đất Sự Mong Đợi... Dọc đường đi, Milo gặp những nhân vật rất thú vị như chó đồng hồ, bọ bịp, ong đánh vần, người Biến Báo...

Hành trình như một câu chuyện cổ tích hiện đại ấy đã thay đổi cách nhìn và thái độ của Milo. Từ một cậu bé luôn chán chường, uể oải, cậu nhận ra có những thứ để mình sáng tạo, mày mò, xây dựng, phá vỡ, và đủ mọi điều bí ẩn và kỳ lạ mà cậu chưa hề biết tới - những bản nhạc cậu có thể chơi, những bài hát cậu có thể ngân lên, những thế giới cậu có thể tưởng tượng ra để một ngày kia biến chúng thành hiện thực.

Đây là cuốn sách đầu tay của kiến trúc sư Norton Juster, do Jules Feiffer minh họa, khi xuất bản lần đầu vào năm 1961 đã không được đón nhận rộng rãi lắm. Chỉ đến khi Emily Maxwell viết một bài giới thiệu trên tạp chí The New Yorker, cuốn tiểu thuyết phiêu lưu này mới được chú ý. Theo các nhà phê bình, điểm khiến “Trạm thu phí quái lạ” khác biệt so với những cuốn sách thiếu nhi khác và được khen ngợi là nhờ dày đặc những lối ẩn dụ lắt léo, thông minh đến kinh ngạc đồng thời vô cùng kỳ quái.

Năm 2007, “Trạm thu phí quái lạ” đã được Hiệp hội Giáo dục Quốc gia Mỹ đưa vào danh sách 100 cuốn sách giáo dục cho trẻ em sau khi thực hiện một cuộc thăm dò trực tuyến. Cuốn sách đã được dịch ra nhiều thứ tiếng, được dựng thành kịch nói, nhạc kịch và phim hoạt hình công chiếu vào năm 1970.

Sách do Nhà xuất bản Hội Nhà văn và Nhã Nam phát hành tháng 10.2015.