Tối 20.12, thông tin tới PV Báo Lao Động qua điện thoại, luật sư Quách Thành Lực - một trong hai luật sư tham gia hỗ trợ miễn phí, trực tiếp theo đuổi kêu oan cho tử tù Hàn Đức Long - cho biết, ông Long vừa được trở về nhà, lúc 19h cùng ngày.

“Về nguyên tắc, không một tử tù nào được thả về trong quá trình thụ án. Đây là một tín hiệu cho thấy vụ án này đã có tiến triển rất tích cực. Nguồn tin đã kiểm chứng của chúng tôi cũng cho biết, ông Long sẽ sớm được đình chỉ điều tra và minh oan” – vị luật sư mừng rỡ nói.

Đồng thời sau thông tin này, luật sư Ngô Ngọc Trai (vị luật sư còn lại) cũng công bố một tấm ảnh được chụp tại gia đình ông Long trong tối nay, cùng lời chúc: “Thông báo tin mừng tới toàn thể mọi người. Ông Hàn Đức Long đã được thả về nhà”.

 Luật sư Quách Thành Lực (trái) và luật sư Ngô Ngọc Trai trong một buổi làm việc liên quan đến vụ án của tử tù Hà Đức Long.

Vụ án Hàn Đức Long xảy ra cách đây 11 năm. Khoảng 19h ngày 16.5.2005, gia đình phát hiện cháu Nguyễn Thị Yến (SN 2000) bị mất tích. Sáng hôm sau, thi thể cháu Yến được tìm thấy ở ngoài đồng với nhiều dấu hiệu bị hiếp dâm.

Sau 4 tháng điều tra, Công an tỉnh Bắc Giang vẫn không xác định được hung thủ nên đã ra quyết định đình chỉ vụ án, đồng thời phát động quần chúng tố giác tội phạm.

Thời gian này, cơ quan điều tra nhận được đơn của bà Ngô Thị Khuyến và con gái là Trương Thị Năm tố cáo Hàn Đức Long từng hiếp dâm hai mẹ con mình, đồng thời tố giác người đàn ông này chính là hung thủ hiếp dâm cháu Yến.

Từ tố giác này, cơ quan cảnh sát điều tra, Công an tỉnh Bắc Giang đã bắt giam Hàn Đức Long để điều tra. Trong quá trình hỏi cung, Hàn Đức Long khai nhận hiếp dâm rồi giết cháu Yến.

TAND tỉnh Bắc Giang đưa vụ án ra xét xử sơ thẩm tuyên Hàn Đức Long án tử hình. TAND Tối cao xử phúc thẩm tuyên y án. Sau đó, Hội đồng Thẩm phán TAND xử Giám đốc thẩm đã quyết định hủy 2 bản án sơ thẩm, phúc thẩm để điều tra lại từ đầu.

Vụ án của Hàn Đức Long (trái) có nhiều điểm tương đồng với vụ án oan của ông Nguyễn Thanh Chấn.

Đến năm 2011, TAND tỉnh Bắc Giang xử sơ thẩm lần hai và TAND Tối cao xử phúc thẩm lần hai vẫn giữ nguyên phán quyết tử hình đối với Hàn Đức Long.

Cuối năm 2014, Hội đồng Thẩm phán TAND xử Giám đốc thẩm lại quyết định tuyên hủy bản án sơ thẩm và phúc thẩm tuyên tử hình Hàn Đức Long.

Tháng 4.2016, cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh Bắc Giang hoàn tất bản kết luận điều tra lại vụ án Hàn Đức Long và đề nghị truy tố hai tội: Giết người và Hiếp dâm trẻ em.

Tháng 5.2016, Viện Kiểm sát Nhân dân Bắc Giang ra quyết định trả hồ sơ cho Công an tỉnh Bắc Giang để yêu cầu điều tra bổ sung vụ án “tử tù” Hàn Đức Long.

Đáng chú ý, trong quá trình xử lý vụ án, có tới 2 lần Tòa án tối cao kháng nghị giám đốc thẩm. Bản kháng nghị giám đốc thẩm được ký ngày 9.5.2014 kháng nghị hủy án phúc thẩm và sơ thẩm do "vi phạm nghiêm trọng về tố tụng và nội dung ảnh hưởng trực tiếp đến việc kết án Hàn Đức Long".

Ngày 3.3.2009, TAND Tối cao kháng nghị bản án hình sự phúc thẩm số 504 ngày 25.6.2007, đề nghị Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao xét xử giám đốc thẩm huỷ bản án phúc thẩm nêu trên và bản án hình sự sơ thẩm trước đó; giao VKSND Tối cao để điều tra lại theo thủ tục chung.

Lý do được đưa ra là: "Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm chỉ căn cứ vào lời khai nhận tội ban đầu của bị cáo, chưa phân tích, đánh giá một cách khách quan, toàn diện các chứng cứ khác có liên quan đến hành vi phạm tội của bị cáo; nhiều tài liệu do cơ quan điều tra thu thập còn mâu thuẫn với lời khai nhận tội; nhiều chứng cứ quan trọng chưa được điều tra, làm rõ".

Sau đó, quá trình điều tra xét xử lại thì Hàn Đức Long vẫn bị TAND tỉnh Bắc Giang và Tòa Phúc thẩm TAND Tối cao tại Hà Nội tuyên án tử hình.