Trong lần gần đây nhất xem xét lại các nguyên tắc chỉ đạo này năm 1997, hai bên đã định ra vai trò chung cho quân đội Mỹ và lực lượng phòng vệ Nhật Bản tham gia hoạt động chung, tập trung vào việc bảo vệ Nhật Bản và tình huống khẩn cấp ở khu vực xung quanh, có thể gồm cả bán đảo Triều Tiên, mặc dù điều này không được tuyên bố cụ thể.

Báo cáo tạm thời công bố ngày 8.10 chỉ ra rằng, hợp tác quân sự Mỹ - Nhật theo nguyên tắc mới sẽ không bị giới hạn bởi địa lý – một bước tiến xa so với các nguyên tắc 1997, và sẽ nhấn mạnh “bản chất toàn cầu” của liên minh quân sự Nhật –Mỹ.

Cụ thể, hai nước sẽ thực hiện các bước đi để đảm bảo hòa bình và an ninh của Nhật Bản một cách nhuần nhuyễn trong những lĩnh vực như thu thập tin tình báo, hỗ trợ hậu cần, phòng thủ tên lửa đạn đạo, sơ tán công dân và các biện pháp xử lý người tị nạn.

Các nguyên tắc sửa đổi cũng nêu cụ thể các nỗ lực hợp tác trong những trường hợp mà Nhật Bản có thể viện đến lực lượng quân sự để thực thi quyền phòng vệ tập thể, hoặc hỗ trợ một đồng minh bị tấn công – theo như quyết định diễn dịch lại hiến pháp Nhật.

Thủ tướng Nhật Shinzo Abe đã nhấn mạnh, Nhật có thể thể sử dụng quyền này để ủng hộ một nước đồng minh với lực lượng “cần thiết tối thiểu” khi lợi ích quan trọng của Nhật Bản bị đe dọa. Chẳng hạn Nhật có thể cử tàu dò mìn đến eo biển Hormuz ở Vịnh Persia nếu nhập khẩu dầu của Nhật bị đe dọa bởi hành động quân sự.  

Matake Kamiya, giáo sư nghiên cứu an ninh tại Học viện Quốc phòng Nhật Bản, nói rằng Tokyo và Washington chuyển đổi sang cách tiếp cận mang tính toàn cầu hơn vì những thay đổi mạnh mẽ trong môi trường an ninh trong 17 năm qua. “Giờ đây mối đe dọa an ninh có thể xuất phát ở bất cứ đâu. Các sự cố ở xa cũng có thể có tác động nghiêm trọng đến một nước”.

Ông Kamiya cũng chỉ ra rằng, báo cáo mới có vẻ khẳng định lại cam kết của Washington đối với “chính sách tái cân bằng”, trong đó Mỹ cam kết cơ cấu lại và duy trì sự có mặt quân sự của họ ở CA-TBD.

“Với nước Mỹ, việc xem lại các nguyên tắc chỉ đạo gắn với sự tái cân bằng của chính phủ ở CA-TBD. Với Nhật Bản, việc này đáp ứng các nỗ lực bảo vệ lãnh thổ, người dân và chính sách “đóng góp tích cực cho hòa bình” dựa trên nguyên tắc hợp tác quốc tế” – báo cáo viết. Báo cáo cũng cho biết, hai nước sẽ cam kết hơp tác quân sự nhiều hơn trong vũ trụ và trên không gian mạng.