Các bình luận trên được đưa ra trong cuộc gặp song phương hôm qua 19.11 bên lề hội nghị thượng đỉnh APEC ở Manila. 

"Liên quan đến hoạt động của Các lực lượng Phòng vệ Nhật Bản trên Biển Đông, tôi sẽ xem xét việc này trong khi tập trung vào những tác động của sự việc với an ninh của Nhật" - ông Abe nói với ông Obama, theo lời Phó Chánh văn phòng nội các Nhật Hiroshige Seko. 

Các quan chức Bộ Ngoại giao Nhật sau đó đã khẳng định phát biểu của ông Abe. 

Trong cuộc gặp, ông Abe cũng nhấn mạnh: "Tôi phản đối tất cả những nỗ lực đơn phương nhằm thay đổi hiện trạng và làm gia tăng căng thẳng". Ông bày tỏ lo ngại về việc leo thang tình hình trên Biển Đông, nhất là việc Trung Quốc cải tạo đất đai ở quần đảo Trường Sa. 

Các nhà quan sát cho rằng phát biểu của ông Abe có thể khiến quan hệ vừa chớm hồi phục giữa Nhật Bản với Trung Quốc sau cuộc khủng hoảng tệ hại nhất trong nhiều thập kỷ lại trở nên lạnh giá. Trong năm qua ông Abe có 2 cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại các cuộc họp thượng đỉnh thế giới, song hai nhà lãnh đạo không tổ chức bất kỳ cuộc gặp song phương chính thức nào trong hàng loạt hội nghị quốc tế diễn ra trong tháng này. Trung Quốc cũng đã tỏ ra tức giận với những chỉ trích của ông Abe với hành xử của Trung Quốc trên Biển Đông những tuần gần đây. 

Chánh văn phòng nội cách Nhật Yoshihide Suga hôm nay nói rõ rằng, bình luận của ông Abe không báo hiệu sự thay đổi chính sách, và Nhật Bản hiện nay không có kế hoạch tham gia vào các hoạt động của Mỹ. 

"Chúng tôi không có kế hoạch để Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản tham gia vào các hoạt động tự do hàng hải của Mỹ và lần này SDF không tiến hành các cuộc tuần tra liên tiếp ở Biển Đông, cũng không có kế hoạch cụ thể như vậy" - ông Suga nói. 

Mỹ đã hoan nghệnh động thái của ông Abe về mở rộng vai trò quân sự của Nhật. Đầu năm nay, ông Albe đã thúc đẩy dự luật ủng hộ việc chính phủ ông diễn giải lại hiến pháp hòa bình của Nhật, cho phép Nhật trợ giúp đồng minh trong trường hợp bị tấn công.