Có 9 người trong số này đã bơi vào hòn đảo lớn nhất có tên Uotsuri và giương quốc kỳ Nhật để khẳng định chủ quyền.

Trung Quốc chỉ trích Nhật “khiêu khích”

Đội tàu đã khởi hành từ cảng Ishigaki, tây nam Nhật Bản, vào tối 18.8 để đến quần đảo Senkaku với lý do muốn tưởng nhớ những tử sĩ Nhật Bản đã bỏ mình để bảo vệ vùng lãnh thổ này trong Thế chiến II. “Chúng tôi muốn chứng tỏ cho cộng đồng quốc tế thấy rằng đây là lãnh thổ của Nhật Bản”, chính trị gia địa phương Eiji Kosaka, một thành viên của đoàn, nói.

Những hình ảnh phát đi từ Hãng Thông tấn Nhật Kyodo cho thấy một nhóm 9 người đàn ông và phụ nữ trong trang phục ướt đẫm nước đang giương cao lá cờ Nhật trên đảo Uotsuri.

Lực lượng Cảnh vệ bờ biển Nhật theo dõi đội tàu này đến vùng biển và đã thẩm vấn nhóm nhà hoạt động dân tộc này ngay khi họ bơi trở lại thuyền. Trước đó, Chính phủ Nhật từ chối cấp phép cho các nhà hoạt động này được đặt chân lên Senkaku.

Động thái trên diễn ra giữa bối cảnh căng thẳng dâng cao giữa hai nước về tranh chấp chủ quyền. Chuyến thăm của các nhà hoạt động Nhật được cho là nhằm đáp trả vụ một nhóm người Hoa giong thuyền ra quần đảo Senkaku nhằm đòi chủ quyền cho Trung Quốc hồi tuần trước.

Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Tần Cương đã hối thúc Nhật Bản ngay lập tức dừng hành động nhằm phá hoại chủ quyền lãnh thổ của Trung Quốc. “Bất cứ hành động đơn phương nào của phía Nhật đối với quần đảo Điếu Ngư đều là phi pháp và không có giá trị,” người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Tần Cương phát biểu.

Các cuộc biểu tình phản đối Nhật cũng đã nổ ra ở ít nhất 6 thành phố của Trung Quốc ngày 19.8. Hơn 100 người đã tập hợp gần lãnh sự Nhật Bản ở Quảng Châu để yêu cầu các nhà hoạt động Nhật rời khỏi quần đảo mà họ nói là thuộc về Trung Quốc, Tân Hoa xã đưa tin. Những người biểu tình hô khẩu hiệu: “Nhật Bản hãy rời khỏi đảo Điếu Ngư”.

Các cuộc tuần hành chống Nhật khác cũng diễn ra ở các thành phố Hàng Châu, Thâm Quyến, Thanh Đảo, Thẩm Dương và Cáp Nhĩ Tân. Người phụ trách ngoại giao của Đài Loan Timothy Yang cũng triệu tập Đặc sứ Nhật tại vùng lãnh thổ này để phản đối chuyến thăm đến Senkaku và cho rằng đây là “động thái khiêu khích” làm gia tăng căng thẳng tại khu vực.

Nhật sẽ thay đại sứ tại Bắc Kinh

Trong một diễn biến khác, nhật báo Nhật Yomiuri Shimbun đưa tin Tokyo đang có kế hoạch thay đại sứ ở Trung Quốc. Vị đương kim Đại sứ Uichiro Niwa hồi đầu năm đã cảnh báo kế hoạch của chính quyền thành phố Tokyo định mua lại quần đảo tranh chấp từ những chủ sở hữu tư nhân người Nhật có thể gây ra một “cuộc khủng hoảng nghiêm trọng” giữa Trung Quốc và Nhật Bản.

Chính phủ Nhật được cho là rất tức giận với bình luận này của Đại sứ Niwa vì đã thể hiện không đúng lập trường của Tokyo đối với quần đảo Senkaku/Điếu Ngư.

Tranh cãi chủ quyền đối với quần đảo Senkaku là một trong những điểm nóng trong quan hệ Trung-Nhật. Hồi tháng 9.2010, quan hệ song phương đã xuống đến mức rất thấp sau khi phía Nhật bắt giữ một thuyền trưởng của Trung Quốc đánh bắt cá gần quần đảo tranh chấp. Trung Quốc cho rằng quần đảo này là một phần lãnh thổ của họ từ xa xưa, còn Nhật Bản cho biết đã kiểm soát 5 đảo chính tại Senkaku trong hơn 100 năm qua.

Chính quyền Nhật đang nỗ lực mua lại 4 đảo trong chuỗi này hiện đang thuộc quyền sở hữu tư nhân nhằm quốc hữu hóa vùng lãnh thổ tranh chấp. Hồi tuần trước, người phụ trách chính sách của đảng cầm quyền Dân chủ Nhật Bản (DPJ) Seiji Maehara đã yêu cầu cần củng cố lực lượng bảo vệ bờ biển để bảo vệ quần đảo này.