Theo báo cáo thường niên của Lầu Năm Góc công bố ngày 25.4, các chiến dịch thực thi tự do hàng hải của Mỹ diễn ra gần Trung Quốc, Ấn Độ, Indonesia, Iran, Libya, Malaysia, Maldives, Oman, Philippines và Việt Nam.

Báo cáo không nói rõ Mỹ thực hiện bao nhiêu chiến dịch như vậy, song ngoài những nước trên còn có Nicaragua, Argentina và Đài Loan, tổng cộng là 13 nước và vùng lãnh thổ - Lầu Năm Góc cho biết trong báo cáo dài 2 trang. 

Các chiến dịch tự do hàng hải liên quan đến điều tàu hải quân và máy bay quân sự đến những khu vực mà các nước cố gắng hạn chế tiếp cận. Mục đích của các hoạt động này là để chứng minh rằng cộng đồng quốc tế không chấp nhận những hạn chế đó.

Trong những năm gần đây và mới nhất là trong năm 2015, quân đội Mỹ nhiều lần tiến hành những chiến dịch như vậy ở vùng biển tranh chấp mà Trung Quốc tuyên bố chủ quyền ở Biển Đông. Năm 2015 cũng là năm mà hoạt động bồi đắp đảo nhân tạo, xây dựng hạ tầng trên đảo của Trung Quốc dẫn đến căng thẳng gia tăng ở Biển Đông.

Tháng 10 năm ngoái, tàu khu trục tên lửa dẫn đường của Mỹ thực hiện tuần tra tự do hàng hải gần đảo nhân tạo Trung Quốc bồi đắp trái phép ở Trường Sa. Các chuyến bay của máy bay quân sự gần đảo này đã bị Trung Quốc cảnh báo tránh xa. 

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Ash Carter khẳng định, hải quân Mỹ sẽ tiếp tục tuần tra bất chấp Trung Quốc phản đối.

Đô đốc Harry Harris, Tư lệnh Bộ chỉ huy Thái Bình Dương của Mỹ nói rằng trong năm nay hải quân Mỹ sẽ đẩy mạnh hoạt động tự do hàng hải ở Biển Đông, vì Mỹ lo ngại Trung Quốc đang nỗ lực khẳng định sự thống trị của mình ở vùng biển này bằng việc xây dựng các cơ sở quân sự ở đó.

Năm 2014, Mỹ thực hiện chiến dịch tự do hàng hải nhằm mục tiêu vào 19 nước - con số lớn nhất trong hơn 1 thập kỷ.

Video xem thêm: Tàu Mỹ đi vào vùng 12 hải lý đảo nhân tạo ở Biển Đông