Một nguồn tin dẫn lời ông Kerry nêu ví dụ, nếu Bắc Kinh đơn phương tuyên bố vùng nhận dạng phòng không ở vùng biển có tranh chấp, điều đó sẽ buộc Mỹ hành động. Nguồn tin cho hay ông Kerry đã nói như vậy tại Đối thoại Chiến lược và Kinh tế Mỹ-Trung hồi đầu tháng 6 ở Bắc Kinh.

Ngoại trưởng Mỹ không nói thêm các biện pháp chống lại là gì. Song dường như ông đã báo hiệu về các hành động như tăng cường tuần tra tự do hàng hải và triển khai các đơn vị quân đội Mỹ ở Biển Đông.

Theo các nguồn tin, ông Kerry cũng yêu cầu Trung Quốc tuân thủ phán quyết Toà trọng tài Liên Hợp Quốc sẽ đưa ra vào ngày 12.7 về tính pháp lý yêu sách chủ quyền của Trung Quốc ở Biển Đông.

Mỹ hiện đang cân nhắc việc mở rộng hoạt động do thám của hải quân tại Biển Đông vào lúc Bắc Kinh đã đẩy mạnh việc xây đảo cũng như quân sự hóa các tiền đồn ở vùng biển có tranh chấp.

Hôm 1.7, trong bài phát biểu kỷ niệm ngày thành lập Đảng Cộng sản, Chủ tịch Tập Cận Bình tuyên bố Trung Quốc sẽ không từ bỏ tuyên bố chủ quyền ở Biển Đông. Trung Quốc không muốn làm bá chủ ở Châu Á, nhưng cũng không khuất phục trước các mối đe dọa quân sự - Chủ tịch Tập Cận Bình nêu rõ trong bài phát biểu. 

"Trung Quốc không ham muốn bất kỳ lợi ích nào của các nước khác, nhưng chúng ta không bao giờ từ bỏ các quyền hợp pháp của chúng ta" - ông nói. "Các quốc gia khác không nên chờ đợi chúng ta mặc cả về lợi ích cốt lõi của Trung Quốc hoặc nhận những hậu quả làm xói mòn lợi ích của chúng ta liên quan tới chủ quyền, an ninh và phát triển". 

Trong một thông điệp rõ là nhằm tới Mỹ, ông Tập Cận Bình chỉ trích Washington thể hiện sức mạnh quân sự gần vùng biển tranh chấp trong lúc căng thẳng dâng cao trong khu vực. 

"Trung Quốc sẽ tiếp tục cách tiếp cận quân sự theo hướng phòng thủ quốc gia tích cực. Chúng ta không tìm kiếm mối đe dọa sử dụng vũ lực thường xuyên hoặc thể hiện sức mạnh quân sự ở ngưỡng cửa nhà người khác". 

Việc dằn mặt cơ bắp như vậy không phản ánh sức mạnh thực sự và không thể dọa dẫm ai" - ông Tập nói, ngụ ý về những cuộc tuần tra thường xuyên của tàu chiến Mỹ trong khu vực.