Cuộc diễn tập mang tên Balikatan (kề vai sát cánh) sẽ kéo dài đến ngày 27.4 ngoài khơi Palawan, gần vùng biển cả Trung Quốc và Philippines cùng tuyên bố chủ quyền. Khoảng 2.300 binh sĩ Philippines và 4.500 lính Mỹ tham gia tập trận.

Trọng tâm của cuộc diễn tập nhằm "cải thiện an ninh, chống khủng bố và phản ứng trước các thảm họa và hoạt động nhân đạo" - Thiếu tá Emmanuel Garcia, phát ngôn viên cho biết.

"Mục đích của chúng tôi không nhằm chống lại bất kỳ quốc gia nào mà chỉ để bảo vệ an ninh hàng hải và lợi ích quốc gia" - ông Emmanuel nói.

Mặc dù cuộc tập trận được tổ chức thường niên, song theo BBC tập trận năm nay diễn ra trong bối cảnh khác biệt, bởi đã có nhiều thay đổi. Sức mạnh hàng hải của Trung Quốc đang ngày càng gia tăng khiến Philippines và nhiều nước trong khu vực tỏ ra quan ngại.

Ngoài ra, Philippines muốn tăng cường khả năng tự phòng thủ và nhấn mạnh mối quan hệ ngày một phát triển với Washington. Trong khi đó Mỹ coi các bài diễn tập là cơ hội chứng minh những lợi ích mới của Mỹ về an ninh ở Thái Bình Dương.

Trong một diễn biến có liên quan, Philippines và Trung Quốc vẫn chưa giải quyết được căng thẳng liên quan đến vụ chạm trán tàu cá ở khu vực biển Scarborough. Ngày 8.4, Philippines cho biết phát hiện 8 tàu cá Trung Quốc đánh bắt bất hợp pháp tại khu vực cả hai bên đều tuyên bố chủ quyền. Sau đó Trung Quốc cử hai tàu hải giám đến ngăn cản Philippines bắt giữ ngư dân Trung Quốc.

Ngày 14.4, toàn bộ 8 tàu cá Trung Quốc rời khỏi khu vực cùng hai tàu hải giám. Tuy nhiên, đến 15.4, Philippines thông báo Trung Quốc lại cho một trong hai tàu hải giám quay lại và một máy bay của Trung Quốc liên tục lượn phía trên tàu tuần duyên Philippines duy nhất còn lại trong khu vực.

"Bế tắc vẫn chưa được giải quyết, mặc dù cả hai bên đang liên lạc với nhau" - phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Philippines Raul Hernandez cho biết trong một tuyên bố hôm qua.