Không né tránh, không nói chung chung, vòng vo, Bộ trưởng Bùi Quang Vinh phân tích thẳng rằng: “Thực tế 5 năm qua, chúng ta đã tích cực đổi mới về thể chế kinh tế, đạt kết quả nhất định. Nhưng đổi mới hệ thống chính trị thì hầu như chưa làm. Chính vì vậy, công cuộc đổi mới 5 năm qua chưa đem lại hiệu quả như mong muốn”. Bộ trưởng Vinh đề xuất mạnh mẽ phải đổi mới hệ thống chính trị đồng bộ với nền kinh tế. Một hệ thống chính trị phù hợp với nền kinh tế kế hoạch hóa không thể phù hợp với nền kinh tế thị trường.

Điểm sáng trong bài tham luận của Bộ trưởng Bùi Quang Vinh chính là đề xuất việc xây dựng một nền kinh tế thị trường đầy đủ và xã hội dân chủ phát triển ở trình độ cao. Việt Nam không thể hội nhập vào nền kinh tế thế giới nhưng lại đứng ngoài quy luật phát triển của nó. Nền kinh tế thị trường mà các nước phát triển đã xây dựng dựa trên các chuẩn mực và các giá trị cao. Muốn được công nhận là quốc gia có nền kinh tế thị trường, các nền kinh tế của các quốc gia phải thỏa mãn các tiêu chuẩn và giá trị mà cộng đồng quốc tế tuân thủ. Theo cách nói của Bộ trưởng Bùi Quang Vinh, chính là xây dựng một nền kinh tế thị trường đầy đủ.

Một nền kinh tế thị trường đầy đủ gắn liền với một xã hội dân chủ phát triển ở trình độ cao. Một nền kinh tế thị trường đầy đủ không thể không coi trọng khu vực tư nhân.

Những thất bại của một số tập đoàn, doanh nghiệp nhà nước và sự tham gia thành công của nhiều doanh nghiệp tư nhân trong những năm qua đã chứng minh từ thực tiễn. Không thể bảo thủ, duy ý chí, đi ngược lại quy luật của phát triển.

Sự tham gia của khu vực tư nhân sẽ hạn chế tối đa tham nhũng, lãng phí, ít nhất là tư nhân sẽ không tự phá hoại đồng vốn của mình, không tự tham nhũng tài sản của mình như doanh nghiệp nhà nước tham nhũng đồng vốn của nhà nước. Tư nhân biết giữ gìn, chắt chiu đồng tiền xương máu của họ, cho nên họ phải động não, năng lực sáng tạo sinh ra từ quá trình này, ngược lại với sự trì trệ chậm chạp, lạc hậu trong quản lý cũng như trong sản xuất của hệ thống doanh nghiệp nhà nước.

Vì thế bên cạnh việc cổ phần hóa, sắp xếp, đổi mới mạnh mẽ và thực chất các doanh nghiệp nhà nước theo hướng lành mạnh thì việc đối xử bình đẳng và coi trọng sự phát triển của khu vực kinh tế tư nhân sẽ góp phần xây dựng một nền kinh tế lành mạnh, thúc đẩy nền kinh tế quốc gia phát triển phồn vinh. Tâm huyết này có lẽ không chỉ của riêng bộ trưởng Vinh!