5.000 tỉ vốn đầu tư, trong đó 95% đầu tư đúng sở trường vận tải. Thương hiệu taxi số 1 Việt Nam. 12.000 chiếc xe, ''phủ sóng'' 54/63 tỉnh, thành. Lực lượng hùng hậu với 28.000 cán bộ công nhân viên. Từ năm 1993, có thể nói Mai Linh là một trong số các thương hiệu tạo ra cuộc cách mạng về vận tải hành khách.

Còn giờ đây, tiền bảo hiểm xã hội cũng phải khất nợ. Bảo hiểm y tế cũng thế. Đến thuế cũng nợ, và trả nợ theo cách “vắt mũi đút miệng” với 10-50 triệu nộp thuế theo ngày.

Mai Linh đang đứng trước nguy cơ khó lường. Nguyên nhân nào dẫn đến kết cục có thể nói là khá bi đát này?

Trước hết món tiền 80 tỉ đồng, từng được coi là số vốn còi đầu tư “tay trái” vào thủy điện La La. Sau đó là số tiền đổ vào BĐS- dù “chỉ 500 tỉ”. Nhưng sự tràn lan, sự ''bóc ngắn cắn dài'' chỉ là một lý do.

Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan nhìn nhận trên VTC: Các DN nước ngoài họ không bị tác động vĩ mô nhiều như DN của ta, chí ít không phải vay với lãi suất cao tới trên dưới 20%. Riêng trong lĩnh vực vận tải: “Giá xăng dầu, phí trước bạ, phí giao thông, mỗi đầu xe cõng 9 thứ thuế phí mà còn muốn tăng nữa rồi lãi vay ngân hàng lớn, thời gian hoàn trả vốn khó hơn nước ngoài”.

Rồi “(giá) xe ở VN lại quá đắt, gấp 3 lần giá trên thế giới. Giá xăng dầu liên tục biến động, tính toán của Lao Động cho thấy cứ mỗi lần giá xăng dầu “điều chỉnh”, chỉ riêng chi phí cài đặt, lập trình đồng hồ tính cước Mai Linh mất đứt 4 tỉ đồng/lần cho hơn 10.000 xe.

Trong nguy cơ của Mai Linh, có một chi tiết hàm nghĩa nhiều sự cay đắng. Đó là số tiền 500 tỉ đồng huy động “3 tháng nay chưa trả được lãi”. Dù ông Hồ Huy thừa nhận đây là sai lầm khi “nguồn vốn ngắn hạn nhưng lại đem đi đầu tư dài hạn”; nhưng quan trọng nhất và chua chát nhất là việc đại gia- từng đứng hạng nhất về thị phần vận tải- phải thú nhận “lúc này chúng tôi không biết lấy đâu ra tiền để trả”.

500 tỉ đồng không lớn so với tổng vốn, tổng tài sản, nhưng lãi suất lại không nhỏ- từ 18-25% (cao hơn lãi suất ngân hàng từ 5-10%). Trong năm 2011, chỉ tính riêng phần lãi suất mà hệ thống Mai Linh phải trả cho ngân hàng và cá nhân lên đến 500 tỉ đồng. Câu trả lời xin dành cho các nhà quản lý ngân hàng.

Hồi giữa năm, Chính phủ đã có “gói cứu trợ” 29 ngàn tỉ đồng cho các DN. Lãi suất vừa giảm thêm 1% trên lý thuyết. 3 vấn đề lớn là nợ xấu, hàng tồn kho và bất động sản cũng vừa được đặt ra trong hội nghị vừa rồi. Nhưng có lẽ, đó chỉ là những giải pháp, còn hiệu quả thì phải chờ vào việc vận dụng các giải pháp đó vào thực tiễn như thế nào.