Luồng gió mới

Sự kiện nữ Tổng thống Park Geun-Hye thăm Việt Nam đã thổi một luồng gió mới vào cộng đồng người Hàn đang sinh sống tại Việt Nam. Tất cả đều bận rộn tìm kiếm các nhân vật là nữ giới hoạt động tích cực trong cộng đồng để mời tham gia vào các sự kiện tổ chức nhân chuyến thăm của Tổng thống Park Geun Hye.

Hai trong số ba đại biểu của Hàn kiều tại Việt Nam được cử đi đón Tổng thống tại sân bay là nữ. Trước kia tất cả các đại biểu này đều là nam giới. Thành phần tham dự tiệc chiêu đãi cũng chủ yếu là nữ giới. Điều này chưa từng xảy ra dưới thời các nam tổng thống trước đây.

Trong một xã hội truyền thống trọng nam như Hàn Quốc, việc bầu chọn một nữ Tổng thống có thể thấy là một sự kiện “chấn động”. Không ngoa khi nói rằng, Park Geun Hye đã thúc đẩy thời đại của phụ nữ ở Hàn Quốc tiến nhanh hơn nửa thế kỷ.

Có hai nhân tố hết sức quan trọng khiến cho Tổng thống Park có thể vượt qua chướng ngại lớn của xã hội truyền thống trọng nam khinh nữ và trở thành nữ tổng thống đầu tiên của Hàn Quốc. Trước hết, bà Park Geun Hye đã lớn lên trong một bối cảnh hết sức đặc biệt. Năm 12 tuổi, cha bà trở thành Tổng thống Hàn Quốc và bà theo cha mẹ chuyển vào Nhà Xanh (Phủ Tổng thống).

Năm bà 22 tuổi, cái chết bất ngờ của mẹ bà, phu nhân Yuk Young-soo, đã khiến bà phải đảm nhận vai trò thay người mẹ của mình tại Nhà Xanh và trở thành Đệ nhất tiểu thư. Nhân tố thứ hai, chính là năng lực chính trị mạnh mẽ và nhiệt tình cống hiến cho đất nước của người phụ nữ này.

Phụ nữ Hàn Quốc không chỉ là “ở nhà và nội trợ”

Ngay chính người Hàn Quốc cũng ngạc nhiên khi biết mình có một nữ Tổng thống. Xã hội Hàn Quốc, dưới ảnh hưởng mạnh mẽ của Nho giáo, vẫn là một xã hội gia trưởng mang tính truyền thống lấy nam giới làm trung tâm. Tỉ lệ phụ nữ tham gia các hoạt động xã hội ít hơn rất nhiều so với Việt Nam.

Có thể thấy rất rõ điều này khi so sánh tỉ lệ nữ đại biểu quốc hội. Tại Việt Nam, tỉ lệ nữ đại biểu quốc hội chiếm 25,7% trên tổng số đại biểu, trong khi ở Hàn Quốc tỉ lệ này chỉ có 15,6%. Tại Việt Nam, không có giới hạn nào cho sự tham gia nghề nghiệp của phụ nữ. Trong khi tại Hàn Quốc, có những nghề nghiệp chỉ dành cho nam giới như vệ sinh môi trường, xây dựng, hầm mỏ, khai thác đá...

Một học sinh của tôi cho biết khi sang Hàn Quốc du học đã rất ngạc nhiên khi thấy phụ nữ Hàn Quốc chỉ ở nhà và làm nội trợ. Lúc đầu, em học sinh ấy còn cho rằng phụ nữ Hàn Quốc lười lao động. Xã hội Hàn Quốc hiện đại đang có rất nhiều đổi thay, tuy nhiên theo truyền thống, người Hàn Quốc luôn cho rằng vai trò của đàn ông là hoạt động ngoài xã hội, trong khi phụ nữ thì phụ trách các việc trong nhà.

Chỉ mới 20 năm trước, việc phụ nữ phải nghỉ việc khi kết hôn vẫn rất phổ biến. Nếu người phụ nữ tỏ ý muốn tiếp tục được làm việc, thì sẽ bị các nhân viên nam nhắc nhở: “Đàn bà thì phải ở nhà nuôi con chứ”. Nếu thấy người phụ nữ nào lái xe trên đường, họ sẽ nói: “Đàn bà không ở nhà nấu cơm, lái xe ra đường làm gì cho chật đường sá”.

Gánh nặng trách nhiệm xã hội

Không thể phủ nhận vai trò tích cực của phụ nữ Việt Nam trong đời sống xã hội. Tuy nhiên, việc phụ nữ có được đối xử bình đẳng như nam giới hay không mới quyết định trực tiếp vị trí của họ trong xã hội, chứ không phải việc họ có tham gia tích cực vào đời sống xã hội hay không.

Có một số học giả nước ngoài cho rằng, “địa vị của người phụ nữ Việt Nam trong xã hội không cao”. Với tư cách là một người phụ nữ nước ngoài sinh sống và làm việc tại Việt Nam, tôi vừa ngưỡng mộ phụ nữ Việt Nam chân thành vừa có đôi chút xót xa.

Dường như xã hội Việt Nam đang yêu cầu người phụ nữ phải gánh trên vai mọi trách nhiệm xã hội. Phụ nữ Việt Nam chính là những người mẹ thầm lặng hy sinh vì đất nước.