Người dùng thẻ bức xúc

Mặc dù bản dự thảo thu phí dịch vụ ATM đang trong giai đoạn lấy ý kiến thì từ đầu tháng 4 đến nay, nhiều NH lớn âm thầm dồn dập tăng thu phí ATM, đối với cả ngoại mạng và nội mạng. Đơn cử, từ đầu tháng 4, Vietcombank đã chính thức thu phí chuyển khoản giao dịch nội mạng 3.300 đồng/lần giao dịch. Sau đó một tháng, Techcombank cũng tăng phí rút tiền ngoại mạng từ 3.300 đồng lên gần 6.000 đồng/lần giao dịch. Phí đối với các giao dịch khác ngoài rút tiền, như kiểm tra số dư, chuyển khoản, in sao kê... tăng từ 1.650 đồng lên 3.300 đồng/lần. Tại hàng loạt ngân hàng lớn khác, như BIDV, Agribank, phí giao dịch nội mạng cũng chính thức được áp dụng.

Việc các NH âm thầm tăng phí như vậy làm cho khách hàng cảm thấy khá bức xúc. Bởi vì trong cuộc họp hội thẻ vừa qua, các NH đã đồng thuận không điều chỉnh tăng phí ATM trong năm 2012. Các Cty chuyển mạch thẻ cũng không thay đổi bất kỳ chính sách phí nào. Anh Quốc Việt, GĐ một Cty điện tử ở HCM nhận xét: Tôi cũng không hiểu vì sao, các NH lại tiếp tục tính phí, khi mà mỗi tháng, tùy loại thẻ, người dùng vẫn phải để trong đó 50.000 đến 100.000 đồng (thẻ thường) và 500.000 đồng (đối với thẻ VIP)... Lãi đơn, giờ lại đòi thêm lãi kép, trong khi người dùng thẻ không muốn dùng; hiệu quả, tiện ích của thẻ chưa có hoặc chưa rõ ràng trong khi các dịch vụ ATM chưa hoàn chỉnh. Việc NH thu phí ATM sẽ là hợp lý khi đi cùng với nâng cao chất lượng dịch vụ, đảm bảo an toàn và thuận tiện cho khách hàng. Các sự cố giao dịch ATM vẫn thường xuyên xảy ra khi thì ATM không nhả tiền nhưng tài khoản vẫn bị trừ, khi thì đồng loạt ATM “đình công” nhất là lúc khách hàng cần kíp, rồi nuốt thẻ và thậm chí là “nhè” cả tiền rách...

Khoản phí thu thêm không đáng là bao, nhưng tôi hoàn toàn không cảm thấy thoải mái. Tại sao tôi lại phải tốn thêm tiền để dùng được tiền của mình? Tôi và nhiều người khác hiện đã quen với giao dịch thẻ và cũng không thể phủ nhận được những tiện ích của dịch vụ này. Tuy nhiên, tôi vẫn nghĩ các ngân hàng nên miễn phí rút tiền ATM ngoại mạng. Đồng thời, các NH cũng cần chú ý nhiều hơn đến phát triển các dịch vụ giá trị gia tăng cho chủ thẻ.

Cái lý của ngân hàng

Doanh số rút tiền mặt hiện vẫn chiếm 82,4% trong tổng doanh số giao dịch qua hệ thống ATM tại Việt Nam, đó là dữ liệu có được theo thống kê mới nhất của Hội Thẻ NH Việt Nam. Theo nhận định của Hội Thẻ, con số trên cho thấy thẻ chưa phát huy được một cách hiệu quả vai trò của phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt và máy ATM vẫn gánh nặng vai trò là kho tiền mặt 24/7 để phục vụ nhu cầu rút tiền của khách hàng.  Các NH vẫn phải để lượng tiền lớn trong máy ATM và dự trữ cho công tác tiếp quỹ, làm chi phí vốn của NH tăng cao, đặc biệt trong điều kiện lạm phát cao và khó khăn về thanh khoản vẫn là một thách thức đối với nhiều NH. Chính vì vậy, với các NH thì để nguồn đầu tư, nâng cao chất lượng dịch vụ, họ cho rằng việc thu phí ATM là cần thiết và không thể trì hoãn bởi số tiền mà các NH đầu tư cho các máy ATM là rất lớn. Suốt một thời gian dài, NH đã chịu thiệt khi miễn thu phí ATM, nhưng giờ sức chịu đựng đã cạn do NH không thể tiếp tục “gánh lỗ” cho chi phí duy trì, bảo dưỡng các hệ thống ATM sau thời gian dài miễn phí.

Trong khi đó, nhiều chuyên gia lại cho rằng NH không hề thiệt thòi, dù có miễn thu phí thẻ ATM. Ngoài khoản lãi thu được từ số dư trong tài khoản khách hàng, với xu hướng thương mại điện tử như hiện nay, tiềm năng lợi nhuận từ dịch vụ thanh toán qua thẻ là rất lớn. Điều này có thể khiến người dân tăng rút tiền mặt tại các NH, đi ngược với chủ trương thanh toán không dùng tiền mặt. Hơn nữa, trong bối cảnh kinh tế khó khăn hiện nay, ngân hàng cũng chưa nên áp thêm nhiều khoản phí. Bản thân chính các thành viên trong Hội Thẻ cũng cho rằng, thời điểm này chưa phù hợp để triển khai việc thu phí.

Hiện nay, khách hàng mở thẻ đang chịu rất nhiều loại phí như phí quản lý, phí chuyển tiền, phí tra cứu tài khoản, phí tin nhắn SMS, phí cơ quan phải trả cho NH mỗi tháng khi chuyển tiền trả lương cho nhân viên... và còn nhiều thứ phí khác nữa. Do vậy, việc thu phí phải hợp lý. Và điều quan trọng là họ cần những NH thực sự thấu hiểu và đáp ứng những dịch vụ mong muốn của khách hàng chứ không chỉ chăm chăm đưa ra các khoản phí để thu từ khách hàng. Thị trường và khách hàng vẫn đang mong chờ những “đáp ứng” từ phía NH.

NHNN đang chỉ đạo Vụ Thanh toán đưa ra một chính sách phí ATM hợp lý. Hiện nay, Vụ Thanh toán NHNN đã hoàn thành bản dự thảo và đang lấy ý kiến các tổ chức chuyển mạch và các NH. Theo đó, mức phí rút tiền ngoại mạng theo đề xuất của NHNN sẽ không tăng đáng kể, còn mức phí rút tiền nội mạng sẽ chỉ khoảng 1.000 đồng/giao dịch. Dự kiến thu từ tháng 1 hoặc tháng 6.2013.