“Liều thuốc đặc trị” nào cứu ngành chăn nuôi?

Theo đại diện lãnh đạo Cục Chăn nuôi: Các sản phẩm chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản sản xuất trong nước đã vượt xa sức tiêu thụ của thị trường nội địa. Trong đó đặc biệt là mặt hàng thịt lợn đang đối mặt với sự dư thừa ngoài sức tưởng tượng. Giá lợn hơi đã xuống thấp dưới 28.000 đồng/kg, có nơi xuống dưới 25.000 đồng/kg và chưa có dấu hiệu dừng lại. Nếu tình trạng này kéo dài hầu hết các hộ chăn nuôi và ngay cả những trang trại lớn cũng khó trụ được, kéo theo nhiều hệ lụy đối với các hoạt động kinh doanh đầu vào của ngành chăn nuôi, nhất là đối với các hộ kinh doanh thức ăn chăn nuôi.

Theo Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường, khâu chế biến hiện là khâu yếu nhất trong ngành chăn nuôi, hầu hết vẫn tiêu thụ theo kiểu truyền thống, tiêu thụ thịt tươi. Khâu tổ chức thị trường kể cả nội địa và xuất khẩu đều kém, chưa phát triển. “Thị trường tiêu thụ trong nước quy hoạch hiện đại, nhưng lò giết mổ thực hiện ít, nên mạng lưới phân phối theo hướng hiện đại chưa làm được, thịt vẫn ít vào siêu thị, trung tâm thương mại mà chủ yếu vẫn là chợ truyền thống”. Cũng theo Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường, việc tổ chức sản xuất ngành chăn nuôi hiện nay chưa tốt, với quy mô 45% trang trại, 55% ở quy mô nông hộ đây là nguyên nhân khiến giá thành cao, khó khăn trong sản xuất chuỗi. Sản xuất nhỏ, các khâu tách rời dẫn đến khi rủi ro về thị trường tạo áp lực lớn lên người chăn nuôi.

Trước đó, Hiệp hội Chăn nuôi tỉnh Đồng Nai đã có ý kiến cho rằng, lý do hàng triệu con lợn bị kẹt lại không thể xuất chuồng, là do thị trường (tiểu ngạch) của Trung Quốc đóng cửa. Khơi thông được thị trường này, sự việc sẽ được giải quyết phần ngọn. Tuy nhiên, để giải quyết được gốc rễ của vấn đề, ngành nông nghiệp phải tìm được giải pháp lâu dài, có tác động sâu và bền vững.

Theo Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường, về lâu dài phải nhanh chóng tái cơ cấu ngành chăn nuôi, thành lập Hiệp hội Chăn nuôi lợn để giám sát tình hình một cách căn cơ; đặc biệt, ngoài việc phải nhanh chóng giảm số lượng lợn thịt, ngành chăn nuôi phải giảm nhanh đàn lợn nái 4,2 triệu con hiện nay xuống 3 triệu con, nhưng sức sinh sản vẫn phải đảm bảo chất lượng, số lượng lợn giống; tổ chức lại ngành hàng sản xuất, mở rộng chăn nuôi tập trung. Chăn nuôi nông hộ phải tổ chức lại, dưới dạng tổ đội, hợp tác xã, doanh nghiệp nhỏ… giảm đầu vào, có kế hoạch đầu ra, củng cố kỹ thuật; tăng cường chế biến sâu, đa dạng sản phẩm cho thị trường. Mở rộng xuất khẩu theo đường chính ngạch, Vingroup, Dabaco… Xúc tiến xuất khẩu thịt lợn tại một số nước ASEAN, trong đó có Philippines và một số thị trường khác. Đặc biệt, cần tăng cường chế biến sâu chăn nuôi, chế biến, bảo quản thịt lợn, tuyên truyền để thay đổi thói quen dùng thịt “nóng” của người tiêu dùng sang dùng thịt “mát” (cấp đông, trữ lạnh), không để tình trạng bán tươi theo cách cổ truyền hiện nay.

Bộ trưởng Bộ NNPTNT Nguyễn Xuân Cường họp khẩn với 30 doanh nghiệp, hiệp hội tìm giải pháp cứu 3 triệu hộ chăn nuôi đang trên bờ vực phá sản. Ảnh: MINH LONG

Giảm giá lợn giống cho người nuôi, giảm giá thịt cho người tiêu dùng

Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường cho rằng, thịt lợn xuất khẩu của Việt Nam chưa nhiều, trong khi nhu cầu của các nước ASEAN, đặc biệt là Trung Quốc khá cao. Vì vậy, Bộ NNPTNT đang tích cực cử các đoàn công tác đi đàm phán để xuất khẩu thịt lợn chính ngạch sang Trung Quốc. Tuy nhiên, trước mắt, 3 triệu hộ chăn nuôi lợn đang chờ được hỗ trợ, vì “chậm thêm ngày nào là thua lỗ thêm ngày đó, đã có nhiều hộ, thậm chí nhiều trang trại không thể trụ vững” - Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường khẩn thiết kêu gọi.

Hưởng ứng lời kêu gọi của Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường, các doanh nghiệp đều cam kết sẽ rà soát lại các khâu quản lý, giảm giá lợn giống, giảm giá thức ăn chăn nuôi… để hỗ trợ nông dân. Ông Vũ Anh Tuấn - Phó Tổng Giám đốc Cty cổ phần chăn nuôi CP Việt Nam cho biết: Doanh nghiệp đã tăng cường bán thịt lợn theo miếng, chế biến thành xúc xích, thuê kho cấp đông, tăng cường chế biến sâu. Tuy nhiên, một số nông dân đang cố gắng vay vốn để giữ đàn lợn và xuất khẩu. Do vậy, cần có chính sách cụ thể để người nông dân có hướng chăn nuôi.

Ông Phạm Văn Học - Phó Tổng Giám đốc Cty cổ phần Tập đoàn Dabaco Việt Nam cho biết: Từ 1 tuần nay, giá thức ăn của doanh nghiệp đã giảm từ 5 - 7%, DN cũng đã giảm giá bán con giống. Trong thời điểm hiện nay, không tiếp tục tăng đàn nhưng sẽ áp dụng kỹ thuật để nâng cao năng suất chất lượng đàn lợn nái, và xem xét xây dựng nhà máy giết mổ lợn trong năm nay để nâng cao năng lực chế biến thực phẩm. Ông Phạm Văn Học nêu ý kiến: “Bộ NNPTNT cần xây dựng hệ thống thông tin thị trường để cảnh báo cho người chăn nuôi và các doanh nghiệp. Kiến nghị tạm dừng, tạm nhập tái xuất thịt lợn để giải quyết nguồn cung dư thừa thịt lợn hiện nay, dành thị trường cho thịt lợn nội địa”.

Có mặt tại hội nghị có đại diện của CP, Masan và Dabaco - 3 DN đang chăn nuôi, chế biến thịt lợn lớn nhất cả nước. Hầu hết ý kiến đều ủng hộ phải cứu người nông dân, giảm giá thức ăn chăn nuôi và con giống để hỗ trợ người nông dân. Trong đó, Dabaco kiến nghị các cơ quan chức năng tạm dừng nhập khẩu thịt lợn để giải quyết nguồn cung dư thừa thịt lợn hiện nay, dành thị trường cho thịt lợn nội địa.

Ông Võ Việt Dũng - Giám đốc Cty TNHH sản xuất - thương mại và đầu tư Anh Dũng khẳng định: Ngay chiều 24.4, ông sẽ làm việc với chuỗi siêu thị Fivimart để rà soát lại và sẽ giảm giá thịt lợn trên toàn hệ thống!

Bộ trưởng Bộ NNPTNT lưu ý, nhân dịp hội nghị cấp cao APEC tại Việt Nam sắp tới, Bộ Nông nghiệp Trung Quốc sẽ sang làm việc trực tiếp với Việt Nam về vấn đề xuất khẩu chính ngạch thịt lợn. Bộ trưởng kỳ vọng hai bên sẽ tìm được giải pháp để xuất khẩu thịt lợn sang thị trường lớn này. T.C.A