Theo Bộ trưởng Bộ Công Thương Vũ Huy Hoàng, cơ quan này đang phối hợp với Bộ Tài chính xem xét việc điều chỉnh tiếp giá than bán cho ngành điện để bù đắp được giá thành sản xuất than năm 2013. Nếu quyết định tăng giá than được thông qua trong thời gian tới, đây sẽ là lần điều chỉnh giá than bán cho điện lần thứ 2 tính từ đầu năm tới nay.

Trước đó vào ngày 20.4.2013, Tập đoàn Công nghiệp Than – Khoáng sản VN (Vinacomin) chính thức tăng giá than bán cho sản xuất điện. Nhờ đó, giá than bán cho điện vào thời điểm này tương đương 100% giá thành sản xuất than của năm 2011 đã được kiểm toán. So với giá thành sản xuất than của năm 2013, giá than bán cho điện cũng tăng lên mức tương đương 84-87% giá thành thay cho mức 63-66% trước đó. Khoảng chênh lệch này khiến ngành than chịu khoản lỗ nặng. Phó TGĐ Vinacomin – ông Nguyễn Văn Biên - ước tính, chỉ riêng trong 3 tháng đầu năm, số than bán cho điện thấp hơn giá thành năm 2013 tới 1.500 tỉ đồng.

Song có một thực tế rằng, việc tăng giá than bán cho sản xuất điện thêm 27% từ thời điểm 20.4.2013 sẽ khiến tình hình sản xuất điện trong các nhà máy nhiệt điện than của EVN gặp nhiều khó khăn, đặc biệt trong các giai đoạn khô hạn phải khai thác cao các nguồn nhiệt điện. Ngay với quyết định tăng giá than lần này, Cục trưởng Cục Điều tiết điện lực (Bộ Công Thương) - ông Đặng Huy Cường - nhìn nhận, giá than cho điện tăng sẽ dẫn đến hệ quả là giá thành sản xuất điện tại các nhà máy nhiệt điện than tăng theo.

Trong khi đó, theo các thông tin khảo sát từ các nhà máy sản xuất nhiệt điện, giá than tăng thêm 27% khiến chi phí sản xuất của mỗi nhà máy nhiệt điện tăng thêm hàng trăm tỉ đồng. Đặc biệt tập trung trong những tháng cao điểm mùa khô khi Tập đoàn Điện lực VN (EVN) phải huy động tối đa các nguồn nhiệt điện than và khí. Cụ thể, Nhiệt điện Uông Bí mỗi năm tiêu thụ khoảng 2 triệu tấn than nên việc giá than tăng từ khoảng 1 triệu đồng/tấn lên gần 1,3 triệu đồng tấn vào thời điểm 20.4 thì chi phí than đầu vào tăng tới 600 tỉ đồng. Còn tại Nhiệt điện Ninh Bình, với lượng than tiêu thụ hàng năm chỉ khoảng 500.000 tấn cũng khiến chi phí cho than sản xuất điện của nhà máy mỗi năm tăng thêm khoảng 150 tỉ đồng.

Chỉ với hai đơn vị sản xuất điện nói trên, mức đội giá thành lên tới hàng trăm tỉ đồng mỗi đơn vị gây ra những quan ngại về sức ép lên khả năng cân đối tài chính của ngành điện và khả năng giá điện sẽ tăng theo như một hệ quả tất yếu. Đặc biệt, trong bối cảnh có nhiều thông tin về khả năng giá điện cho sản xuất sẽ tăng thêm 2-7% từ ngày 1.7.2013 tới đây.

Không để ảnh hưởng nhiều đến giá thành điện. Trong báo cáo mới đây gửi các đại biểu Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Công thương Vũ Huy Hoàng cho hay, để điều chỉnh giá than bán cho điện tiến dần đến giá thị trường, Thủ tướng Chính phủ giao cho Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Bộ Công Thương, Vinacomin căn cứ vào tình hình thực tế, tính toán điều chỉnh giá bán than cho điện theo hướng phù hợp với giá thị trường. Đến thời điểm hiện nay, giá than bán cho điện đã điều chỉnh, bù đắp được giá thành toàn bộ năm 2011, còn việc điều chỉnh tiếp giá than để bù đắp được giá thành toàn bộ năm 2013, Bộ Tài chính đang phối hợp với Bộ Công Thương để xem xét xác định trình Chính phủ thời điểm và biên độ phù hợp, bảo đảm việc điều chỉnh (nếu có) không ảnh hưởng nhiều đến chi phí giá thành điện.    Đặng Tiến