Người giữ mạch nguồn võ Yên Thế

Từ lâu, mảnh đất Yên Thế đã nổi tiếng với truyền thống võ học bao đời. Nơi đây cũng ghi dấu ấn với tinh thần, hào khí của nghĩa quân Đề Thám (lãnh tụ Hoàng Hoa Thám) năm xưa. Võ sư Nguyễn Trường Sinh, người con sinh ra và lớn lên trên mảnh đất Tân Hiệp (huyện Yên Thế), đang viết tiếp bản anh hùng ca bất diệt của đất võ. Ông lặng lẽ tự bỏ tiền túi mở lò võ và dạy miễn phí cho trẻ em nơi đây.

Gặp ông vào một buổi chiều cuối tuần giữa bộn bề công việc - trong tuần, ông bận dạy võ cho học sinh các trường còn cuối tuần, ông lại miệt mài dạy võ miễn phí cho trẻ tại nhà. Ông kể, cuộc đời người theo nghiệp võ, sự vất vả luôn là “hành trang” giắt lưng. Ở tuổi ngoại ngũ tuần, cuộc đời ông đã trải đủ cả.

Sinh năm 1959 trong một gia đình có truyền thống võ thuật ở Yên Thế, thừa hưởng chất võ từ ông nội và cha - đều là những người có tiếng tăm trong giới võ thuật - nên ngay từ nhỏ, cậu bé Sinh đã thể hiện khí chất của một “hổ tử” khiến nhiều người nể phục. Năm 10 tuổi, ông đã biểu diễn thành thục những bài võ cha truyền dạy.

Hỏi về truyền thống đất võ Yên Thế, ông kể vanh vách như thể chính ông là một hướng dẫn viên chuyên nghiệp. Ông bảo: Trước kia, Yên Thế được coi là chốn “rừng thiêng, nước độc”, dễ vào mà khó ra. Quân Pháp đóng cách đồn Phồn Xương (đại bản doanh của nghĩa quân Yên Thế) chưa đầy 5km mà gần 30 năm không thể quy phục được. Cùng với đó, tiếng tăm lẫy lừng của thủ lĩnh Đề Thám đã thu hút các bậc hảo hán, cao thủ trong giới võ tìm về Yên Thế dựng nghiệp. “Những bí kíp võ thuật cùng nhiều môn phái, thế võ “dị” cũng vì vậy mà xuất hiện nhiều”, ông Sinh tự hào.

Trong câu chuyện kể về lịch sử xen lẫn niềm tự hào, ông cũng tâm sự rằng, bản thân không hổ thẹn với người xưa khi đang tích cực truyền thụ tinh hoa võ Yên Thế đến đông đảo nhân dân. Những giấy chứng nhận thành tích ông còn lưu giữ khi còn trong quân ngũ chính là minh chứng cho tài năng võ thuật của võ sư đất Bắc. Ông cho biết, ông đầu quân vào Quân khu I ở Cao Bằng lúc mới 21 tuổi. Cả 3 năm liền thi đấu giải võ thuật toàn quân khu, ông đều giành giải nhất.

Sau khi xuất ngũ, ông đã lặn lội lên xứ Lạng (tỉnh Lạng Sơn) để “tầm sư”, dành thời gian tìm tòi, học hỏi những môn võ hay, thế võ đẹp. Vị võ sư đã kết hợp nhuần nhuyễn tinh hoa của các bài võ truyền thống với những chiêu thức mới học để tạo ra những bài võ mới có công lực cao mà hiệu quả, dễ sử dụng. Bài võ ông tâm đắc nhất là “Lão hổ thượng sơn”, được ông tổng hợp từ rất nhiều chiêu thức võ học. Ưu điểm của bài võ là đơn giản nhưng lại rất dẻo dai, linh hoạt trong từng chiêu thức, sự kết hợp của nhiều thế tấn giúp cho người võ sĩ mạnh mẽ, vững vàng. Ông còn áp dụng sáng tạo các thế tấn của bài võ vào môn đẩy gậy. Nhờ đó, đội thi đấu đẩy gậy do võ sư tập luyện luôn dẫn đầu trong các giải thể thao của tỉnh cũng như cả nước nhiều năm liền.

Dưới sự truyền thụ của ông, phong trào học võ ngày càng lên cao tại quê hương Yên Thế. Là võ sĩ bất bại trong hầu hết các giải đấu của vùng cũng như của xứ Kinh Bắc nhưng không vì thế mà lão kiện tướng tự phụ, không cầu học. “Cái nghề võ là vận động không ngừng, núi này cao, còn núi khác cao hơn nên mình càng phải đi để học”, ông tâm sự.

Dù bận công tác, nhưng vị võ sư luôn sắp xếp thời gian tìm đến các vùng núi xa xôi để học thêm những bài võ hay cũng như tìm kiếm nhân tài cho các giải võ. Ông được Phòng Văn hóa - Thông tin huyện Yên Thế tin tưởng giao phụ trách mảng thể thao và đào tạo các vận động viên võ thuật cho các giải đấu. “Đây cũng là cơ hội tốt để bảo tồn và phát huy tinh hoa, truyền thống võ học của Yên Thế”, ông Sinh cho biết.

Một lớp học trong câu lạc bộ võ do võ sư Trường Sinh huấn luyện. 

Khắc tinh của tội phạm xứ núi

Không chỉ là võ sư được xếp vào bậc thầy võ thuật của đất Bắc, Nguyễn Trường Sinh còn được biết đến là người có sức khỏe đặc biệt, cộng với dáng người to cao, mái tóc dài và đôi mắt quắc thước đúng chất nhà võ. Ông được coi là khắc tinh của tội phạm khắp vùng Yên Thế. Bao phen đối mặt với hiểm nguy, nhưng chưa lần nào ông chịu khuất phục trước tội phạm. Tân Hiệp vốn là xã vùng sâu, đồi cây hiểm trở và là nơi tội phạm thường về ẩn nấp. Ông đã nhiều lần trực tiếp đối đầu với cướp, hạ gục chúng chỉ trong vài đường quyền khiến chúng thất kinh, bạt vía. Có lần, cướp vào nhà dân, bị phát hiện chúng liền bắt giữ người, đe dọa, hòng thoát thân. Trong hoàn cảnh ấy, vị võ sư vừa tìm cách thuyết phục, vừa tiếp cận tìm sơ hở để quật ngã đối phương. Trong giây phút tên cướp đang nao núng, ông vút nhẹ thân hình nhanh như chớp, một tay gạt hung khí, tay kia xô ngã tên cướp giải thoát con tin...

Trong trí nhớ của ông Hoàng Văn Phi - Chủ tịch UBND xã Tân Hiệp, nạn trộm cắp tại địa phương đã không còn là vấn đề nổi cộm, bởi: “Ở Yên Thế, xã nào cũng có phòng trào học võ, có đội võ sĩ tự quản an ninh do thầy Trường Sinh huấn luyện nên đám trộm cướp giờ đã giảm hẳn và không còn có những vụ việc lớn, phức tạp như trước đây”.

Theo ông Sinh, truyền thống lấy tinh thần võ học, đem cái tài của võ sĩ để phòng trừ trộm cướp được ông nối truyền từ thời ông, cha xưa. Khoảng thời gian đầu thế kỉ XX, nạn thổ phỉ, trộm cướp hoành hành khắp vùng Yên Thế rộng lớn. Sự hiện diện của chúng khiến thực dân Pháp phải đau đầu, nhưng không tài nào trị nổi. Trước nạn cướp bóc hoành hành khiến dân tình khổ sở, cùng với việc chống ngoại xâm, những võ sĩ ở Yên Thế đã dẹp yên lũ thổ phỉ. Hồi đó, ông nội võ sư hoạt động trong lực lượng của nghĩa quân Yên Thế. Cụ có sức khỏe phi thường, lại có nhiều món võ độc đáo, nên được Đề Thám giao cho trọng trách huấn luyện võ cho binh sĩ.

“Sau này, thừa hưởng vốn võ thuật của ông nội tôi, cha tôi là võ sư Nguyễn Văn Mươi cũng là cao thủ võ thuật, bọn thổ phỉ hồi đó nghe tên đã kinh hồn bạt vía”, ông Sinh kể.

“Thổ phỉ vào tận nhà để cướp thóc gạo, phụ nữ, trẻ con. Một lần, có gia đình trong làng bị cướp, cha tôi đón đầu chặn đường toán cướp. Lúc đó, chúng vừa đông lại hung hãn, tên nào cũng đằng đằng sát khí, tay cầm dao quắm như muốn lao vào ông. Thế nhưng, ông đã bình tĩnh hạ từng tên, lấy lại thóc gạo cho bà con. Từ đó, ông được bà con trong vùng quý mến, gửi con đến học võ để bảo vệ bản làng”, vị võ sư tự hào.

Noi gương ông, cha, võ sư Nguyễn Trường Sinh đang tích cực rèn luyện, lấy võ thuật bảo vệ quê hương, gia đình. Việc mở lớp học miễn phí cũng là tâm nguyện được ông, cha gửi gắm, đó là phát huy tinh thần võ học của Yên Thế đến các thế hệ sau. Căn nhà nhỏ của ông nằm sâu trong xã vùng đồi của huyện Yên Thế. Thế nhưng, giữa vùng trung du hẻo lánh, tiếng hô và những bài tập võ chắc khỏe, hoành tráng luôn cuốn hút người dân trong làng, ngoài xóm tìm đến gửi con em theo học.