90 mét vuông đất giá tương đương 1.000 lượng vàng! 

Năm 1984, bà Trần Thị Én (cán bộ Thanh tra huyện Long Phú, nay đã nghỉ hưu) cùng chồng là ông Nguyễn Quốc Cường (cán bộ Văn phòng UBND huyện Long Phú) mượn của ông Trần Văn Khương - ngụ ấp 5, thị trấn Long Phú, huyện Long Phú - một nền đất cất nhà, nhưng ông Khương không cho. Sau khi ông Trần Văn Chương (cha bà Én, thông gia với cha ông Khương) đến hỏi mượn, nể tình ông Khương cho vợ chồng bà Én mượn.

Năm 1989, ông Khương lấy nền đất lại, song vợ chồng bà Én không trả; đồng thời đưa ra giấy tờ thể hiện ông Khương “bán phần đất” cho bà Én từ năm 1981 với giá 1 triệu đồng. Quá trình xác minh, cơ quan chức năng yêu cầu bà Én trình bản chính giấy mua bán, nhưng bà Én không có. Để hợp thức hóa, bà Én nhờ ông Trần Văn Quang (Phó Chánh Thanh tra huyện Long Phú) viết cho bà tờ giấy xác nhận (nội dung ông Quang có nhận bản chính tờ giấy mua bán đất giữa ông Khương với bà Én, nhưng đã làm mất).  

Ông Khương khiếu nại. UBND huyện Long Phú ban hành QĐ số 378/QĐ ngày 8.4 “công nhận phần đất ngang 4,7m, dài 14,5m tính từ tim lộ bà Én đã cất nhà là đất của ông Khương”, còn phần đất ngang 5m, dài 10m phía sau là “đất gốc của bà Mã Thị Bê đã nhượng cho bà Én” nên bác yêu cầu của ông Khương đòi nốt diện tích đất cho mượn.

Trong khi ông Khương khiếu nại tiếp việc trả đất còn thiếu, thì bà Én cũng khiếu nại lên UBND tỉnh Sóc Trăng vì cho rằng mình đã mua của ông Khương. Ngày 7.3.2005, Chủ tịch UBND tỉnh Sóc Trăng ban hành QĐ số 31/QĐ cho rằng “phần đất ngang 5,1m, dài 14,5m tranh chấp là đất thuộc Nhà nước quản lý, bà Én không có chỗ ở thì tạm thời được sử dụng, nếu có thỏa thuận thì không được bồi hoàn”, còn “phần đất ngang 5m dài 10m liền kề sau là đất do bà Én chuyển nhượng của bà Bê được UBND thị trấn Long Phú xác nhận”.

Ông Khương tiếp tục khiếu nại. Ngày 20.2.2009, UBND tỉnh Sóc Trăng ban hành QĐ số 10/QĐ “thu hồi QĐ số 31/QĐ của Chủ tịch UBND tỉnh Sóc Trăng” giải quyết phần đất phía sau cho bà Én, đồng thời “công nhận QĐ số 378/QĐ của Chủ tịch UBND huyện Long Phú” trả phần đất phía trước cho ông Khương.
Bà Én cho rằng, không có việc ông Khương cho bà mượn đất cất nhà, 48 mét vuông đất phía trước bà Én bỏ tiền ra mua ngày 29.2.1981 với giá 2.000 đồng. Ngày 3.12.1992, bà Én mua thêm 50 mét vuông của bà Mã Thị Bê với giá 5 chỉ vàng. Lúc đầu bà Én cho rằng mua cả phần đất trong và ngoài giá 1 triệu đồng (thời điểm năm 1981 tương đương 1.000 lượng vàng - điều không thể xảy ra bởi đất ở Long Phú lúc đó không có giá như vậy). Tất cả điều bà Én nêu ra không có giấy tờ chứng minh hợp lệ.

Chờ đến bao giờ?

Làm việc với Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Sóc Trăng ngày 30.9.2009, bà Én cho rằng năm 1997 đã giao giấy mua bán đất có xác nhận của chính quyền cho ông Quang và ông này làm thất lạc. Ông Khương thì khẳng định, toàn bộ phần đất cho bà Én mượn đều nằm trong khu đất do ông tạo lập, nếu bà Én có giấy mua bán đất gốc ông sẽ rút đơn khiếu nại. Tại buổi tiếp xúc với Tổ công tác Thanh tra Chính phủ ngày 17.1.2013, ông Khương cung cấp biên lai nộp thuế toàn bộ diện tích đất (bao gồm cả phần đất cho bà Én mượn); đồng thời “đề nghị các cơ quan chức năng làm rõ bà Bê nào có đất bán cho bà Én”. 

Một diễn biến khác: Khi chúng tôi gặp ông Quang (người bà Én cho rằng đã làm thất lạc giấy tờ của bà), ông Quang thừa nhận tờ giấy mà ông viết xác nhận cho bà Én là không đúng sự thật và cũng vì tờ giấy đó ông đã bị kỷ luật. Còn nhân chứng ở địa phương (các ông Đỗ Văn Ba, Nguyễn Văn Quới, Tiêu Hồng Vinh, Lâm Kên, Lâm Khách…) đều khẳng định: Đất ông Khương mua lại của bà Diệp Thị Cảnh (có giấy mua bán do chính quyền xác nhận ngày 18.2.1974) có số đo ngang 33m, dài 19m, được chia thành nhiều lô; trong đó có lô đất cho bà Én mượn. Các nhân chứng đều xác nhận ông Khương cho vợ chồng bà Én mượn đất chứ không hề có chuyện mua bán. Ông Nguyễn Văn Quới (nguyên Chủ tịch UBND xã Long Phú thời điểm 30.4.1975) xác nhận: “Tôi biết ông Khương có thửa đất mua của bà Cảnh, phía sau giáp hàng rào kẽm gai của trụ sở Đồn Nhà Lầu, phía trước giáp đường đi Lịch Hội Thượng, sau đó ông Khương cho bà Én mượn một phần cất nhà để ở tạm”.

Ngày 6.8.2014, Chủ tịch tỉnh Sóc Trăng có Công văn số 73/CTUBND-KN khẳng định nội dung giải quyết tại QĐ số 10/QĐKN-CTUBND ngày 10.02.2009 của Chủ tịch UBND tỉnh Sóc Trăng là đúng quy định và phù hợp với tình hình thực tế của địa phương trong giải quyết tranh chấp đất đai. 

Như vậy, sau 30 năm khiếu nại với hơn 10 QĐ giải quyết ban hành trong vòng 20 năm, UBND tỉnh Sóc Trăng lại công nhận QĐ số 10 - QĐ mà cả hai người cùng khiếu nại dù bà Én không có bất cứ chứng cứ nào để chứng minh phần đất 50 mét vuông là đất mua của bà Bê.