- Thưa Chủ tịch, Tổng LĐLĐVN đề nghị mức lương tối thiểu vùng I của người lao động vào năm 2015 phải ở mức 3,4 triệu đồng/người/tháng, tại sao phải như vậy?

- Có nhiều lý do để mức lương tối thiểu vùng I (Hà Nội, TPHCM...) của NLĐ phải ở mức 3,4 triệu đồng/người/tháng; vùng II (Hải Phòng, Cần Thơ, Thái Nguyên...): 2,9 triệu đồng/người/tháng; vùng III (Hải Dương, Kiên Giang, Vĩnh Long...): 2,6 triệu đồng/người/tháng và vùng IV (Cao Bằng, Bắc Giang, Quảng Nam...): 2,3 triệu đồng/người/tháng. Nhưng quan trọng nhất là theo kết quả khảo sát về mức sống tối thiểu của người lao động năm 2014 so sánh với tiền lương tối thiểu vùng năm 2014 cho thấy: Tiền lương tối thiểu vùng I mới đạt 67,6% mức sống tối thiểu; tương tự vùng II mới đạt 70,1%; vùng III mới đạt 70,6%; vùng IV mới đạt 76,6%. Như vậy tiền lương tối thiểu vùng năm 2014 còn thấp hơn từ 25,4% đến 32,4% nhu cầu sống tối thiểu. 

Thu nhập của người lao động còn thấp, trong khi giá sinh hoạt ngày càng tăng (CPI: năm 2013 tăng 6,6%, 6 tháng đầu 2014 tăng 4,77% so với cùng kỳ năm 2013), làm cho tiền lương thực tế có xu hướng giảm, trong khi tiền lương tối thiểu vùng chưa đạt mức nhu cầu sống tối thiểu của NLĐ, làm cho đời sống NLĐ càng khó khăn nhiều hơn.

Thêm vào đó, các yếu tố kinh tế vĩ mô năm 2014 thuận lợi cho việc phát triển hoạt động kinh doanh là cơ sở để điều chỉnh tiền lương tối thiểu vùng tăng thêm.

 

 

CNLĐ mong muốn thực hiện đúng lộ trình tăng lương tối thiểu vùng vào năm 2017 - mức lương tối thiểu phải đảm bảo nhu cầu sống tối thiểu. Ảnh: GIANG HUY

- Lộ trình tăng tiền lương tối thiểu vùng cho NLĐ đến năm 2017 đã được xây dựng. Liệu lộ trình này có thực hiện được không nếu như không tăng lương tối thiểu vùng ở hợp lý vào năm 2015?

- Kết luận số 23-KL/TW của Trung ương về lộ trình "Điều chỉnh mức lương tối thiểu khu vực doanh nghiệp nhanh hơn để đến năm 2015 đạt mức nhu cầu tối thiểu"; Kết luận số 63-KL/TW của Trung ương về “Một số vấn đề về cải cách chính sách tiền lương, bảo hiểm xã hội, trợ cấp ưu đãi người có công và định hướng cải cách đến năm 2020” là những căn cứ quan trọng để thực hiện điều chỉnh mức lương tối thiểu vùng. 

Tình hình kinh tế xã hội năm 2014 tuy đã có dấu hiệu phục hồi khá, nhưng còn tiềm ẩn nhiều yếu tố khó dự báo trước. Do đó, không thể thực hiện tiền lương tối thiểu vùng đạt mức nhu cầu tối thiểu vào năm 2015. Cho nên, cần thiết có lộ trình từ nay đến năm 2017 để thực hiện. 

Lộ trình điều chỉnh tiền lương tối thiểu vùng từ năm 2015 đến 2017 như sau: Năm 2015: Phương án I đạt 80%, Phương án II đạt 83% nhu cầu sống tối thiểu vùng; tương tự năm 2016 đạt 90% và năm 2017 đạt 100%. Nếu trong năm 2015, chúng ta không tăng lương tối thiểu vùng đạt được ở mức như phương án I (80%), thì không thể nào vào năm 2017, đạt được ở mức 100% - nghĩa là đạt mục tiêu lương tối thiểu phải đủ đáp ứng nhu cầu tối thiểu của NLĐ. Điều đó, cũng có nghĩa lộ trình tăng tiền lương tối thiểu vùng cho NLĐ đến năm 2017 sẽ “phá sản”.

- Người công nhân hầu như chỉ có duy nhất nguồn sống từ lương, nếu không quy định tăng mức lương tối thiểu hợp lý liệu cuộc sống của họ sẽ như thế nào, thưa Chủ tịch?

- Ngày 14.11.2013, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 182/2013/NĐ-CP, quy định mức lương tối thiểu vùng áp dụng đối với NLĐ làm việc ở DN, hợp tác xã, tổ hợp tác, trang trại, hộ gia đình, cá nhân và các cơ quan, tổ chức có thuê mướn LĐ. Nghị định có hiệu lực thi hành từ 31.12.2013. Mức lương tối thiểu vùng này được áp dụng từ ngày 1.1.2014. 

Khoản 1 Điều 3 Nghị định này quy định mức lương tối thiểu vùng áp dụng đối với DN như sau: Mức 2.700.000 đồng/tháng áp dụng đối với DN hoạt động trên địa bàn thuộc vùng I; Mức 2.400.000 đồng/tháng áp dụng đối với DN hoạt động trên địa bàn thuộc vùng II; Mức 2.100.000 đồng/tháng áp dụng đối với DN hoạt động trên địa bàn thuộc vùng III; Mức 1.900.000 đồng/tháng áp dụng đối với DN hoạt động trên các địa bàn thuộc vùng IV.

Tuy nhiên tại TP.HCM và Hà Nội, có những DN khi CNLĐ ký HĐLĐ mức lương đã là 2.900.000 - 3.000.000đồng/người/tháng. Mức thu nhập này còn có thể lên cao hơn vì có thêm các khoản khác như chuyên cần... Điều này càng chứng tỏ mức lương tối thiểu vùng được áp dụng từ 1.1.2014 đã lạc hậu, không theo kịp thực tế.

Quý I và quý II vừa qua Viện Công nhân và Công đoàn - Tổng LĐLĐVN đã khảo sát 1.500 CNLĐ tại 60 DN ở 12 tỉnh/ thành phố trên cả nước về vấn đề tiền lương, mức sống tối thiểu. Theo đó, vùng 1 đạt 3.990.000đ, vùng 2 là 3.423.000đ, vùng 3 là 2.973.000đ, vùng 4 là 2.481.000đ. Mức này chỉ đáp ứng 697-77% mức sống tối thiểu theo vùng.

- Có ý kiến cho rằng, lương công nhân được tăng thì sẽ tăng sức mua, góp phần kích cầu nền kinh tế. Điều này, ở mức độ nào đó cũng có lợi cho chính DN, ý kiến của Chủ tịch như thế nào?

- Vấn đề kích cầu nền kinh tế phụ thuộc vào nhiều yếu tố, trong đó còn phụ thuộc vào sức khỏe của nền kinh tế, tình hình SXKD của các doanh nghiệp… Nhưng, nói gì thì nói việc NLĐ có thu nhập cao cũng là một yếu tố góp phần tăng sức mua. Và ở một mức độ nào đó, điều này chính là có lợi cho tiêu thụ sản phẩm của DN. Tuy vậy, thường thì lương tăng thì giá lại tăng. Cho nên, việc tăng lương cần phải song hành với kiềm chế, kiểm soát được lạm phát thì mới có ý nghĩa. Đừng để, lương chưa tăng mà giá đã tăng rồi!

Tóm lại, quan điểm của Tổng LĐLĐVN về tăng lương tối thiểu vùng cho NLĐ phải thực hiện theo đúng quy định của pháp luật. Cụ thể là thực hiện theo đúng Điều 90, 91 của Bộ luật Lao động (sửa đổi) đã được quốc hội thông qua. Và căn cứ vào các quy định này, chúng ta cần phải thực hiện đúng lộ trình tăng lương tối thiểu, phải làm cho tiền lương tối thiểu đáp ứng được nhu cầu sống tối thiểu của NLĐ vào năm 2017.

- Xin cảm ơn Chủ tịch!