Bức xúc về vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm, ĐB Trần Ngọc Vinh (Hải Phòng), đặt vấn đề, tại kỳ họp thứ 2 và kỳ họp thứ 6 Quốc hội khóa XIII, nhiều đại biểu Quốc hội đã đặt vấn đề với Bộ trưởng về trách nhiệm của bộ trong việc kiểm tra, kiểm soát chặt chẽ việc sử dụng thuốc trừ sâu, sử dụng chất cấm trong sản xuất, chế biến nông sản và chăn nuôi. Không đảm bảo an toàn thực phẩm, đồng thời xử lý nghiêm tổ chức cá nhân sai phạm. Bộ trưởng đã hứa sớm khắc phục tình trạng này.

“Qua thực tế cuộc sống hàng ngày và phản ánh của cử tri, tôi nhận thấy vấn đề này không những không giảm mà còn có chiều hướng gia tăng về số lượng và mức độ nguy hiểm. Như thịt lợn thì chứa chất cấm, chuối ngâm ủ trong thùng hóa chất chứa thuốc trừ sâu, rau quả có dư lượng thuốc bảo vệ thực vật vượt quá mức cho phép”, ĐB Vinh nói.

Theo đại biểu Vinh, có thể nói, con đường từ dạ dày tới nghĩa địa của mỗi người chúng ta chưa bao giờ lại trở nên ngắn và dễ dàng đến thế.

“Xin Bộ trưởng cho biết, tại sao Bộ đã thực hiện nhiều giải pháp như Báo cáo của Bộ đã nêu, xong tình trạng này không giảm mà vẫn còn chiều hướng gia tăng. Nguyên nhân của vấn đề này là gì? Phải chăng do chính sách ta đưa ra chưa đủ răn đe hay sự thiếu quyết tâm của Bộ. Trách nhiệm của cá nhân Bộ trưởng và ngành phát triển nông thôn trước cử tri cả nước như thế nào? Mỗi khi, hàng năm, có hàng chục nghìn cái chết được dự báo trước, xuất phát từ thức ăn bị nhiễm độc?”, đại biểu Vinh nói.

Trả lời câu hỏi này, Bộ trưởng Cao Đức Phát cho biết, nguyên nhân chính của tình trạng này là do thường xuyên xuất hiện chất cấm trong chăn nuôi không phải là do thiếu quyết tâm của cơ quan điều hành.

“Lãnh đạo từ trung ương đến địa phương đều đã có những chỉ đạo rất quyết liệt, hàng loạt văn bản đã được ban hành. Tuy nhiên, từ việc ban hành đến triển khai, hướng dẫn sản xuất, kiểm tra giám sát tới hàng triệu hộ dân, hàng chục nghìn cơ sở sản xuất kinh doanh vật tư và sản phẩm nông lâm thủy sản chưa thật sự sâu rộng để xử lý căn cơ”, Bộ trưởng Phát phân trần.

Bộ trưởng Cao Đức Phát dẫn chứng, hiện sản xuất nông lâm thủy sản hiện có hàng triệu hộ, riêng trong lĩnh vực thuốc bảo về thực vật còn 103 doanh nghiệp sản xuất, hơn 200 doanh nghiệp kinh doanh, 30.000 cửa hàng bán lẻ.

“Nên muốn sự chuyển biển phải quản lý, kiểm soát được toàn bộ lực lượng này. Thực tế bộ máy quản lý giám sát, nguồn lực thực tế rất hạn chế”, Bộ trưởng Cao Đức Phát phân tích.

Bộ trưởng Cao Đức Phát cho biết thêm, đã hỏi địa phương vì sao triển khai công việc chưa được như mong đợi, thì anh em nói nhiều lý do, trong đó có lý do nhân lực bộ máy, nhân sự.

Ví dụ, Tuyên Quang chỉ có 7 người tại Chi cục quản lý chất lượng, Bình Dương có 10 người, cấp huyện, cấp xã thì không có.

Về kinh phí, một số địa phương có ngân sách nhưng một số địa phương, ngoài tiền lương thì chỉ được chi 300- 500 triệu đồng để thực hiện các nhiệm vụ.

“Để xử lý vấn đề thực phẩm bẩn, thực phẩm độc hại, cần phải có nhiều hơn sự vào cuộc của các bên, trong đó có các hội, đoàn thể, cả cộng đồng… Tôi nghĩ, cứ phun thuốc bừa bãi thì không thể qua mắt nhân dân, nên công đoàn, đoàn thể cần thực hiện tốt hơn nhiệm vụ của mình”, Bộ trưởng Cao Đức Phát giải thích.

Trước Quốc hội, Bộ trưởng Cao Đức Phát cũng kiến nghị xem xét sửa đổi một số quy định trong Luật Hình sự để có cơ sở pháp lý và chế tài xử lý mạnh tay với những vi phạm nghiêm trọng về an toàn thực phẩm.

Cụ thể, tại Điều 155 của Bộ Luật Hình sự về quy định đối với việc sử dụng chất cấm nhưng không có chất cấm dùng trong chăn nuôi. Ví dụ chất cấm như chất Salbutamol bị cấm trong chăn nuôi nhưng dùng để chữa bệnh, chấn vàng ô cấm trong chăn nuôi khiến thị gà trở nên vàng và được người tiêu dùng ưa thích, gây ung thư nhưng trong công nghiệp lại dùng làm chất nhuộm.

Hay Điều 244 quy định “nếu buôn bán thực phẩm độc hại mà gây thiệt hại tính mạng hoặc sức khỏe nghiêm trọng thì xử lý”.

“Thế tức là phải lăn ra chết thì mới xử lý! Ăn thực phẩm ít khi xảy ra trường hợp này, thế nên cũng không xử lý được!” – Bộ trưởng Cao Đức Phát cho biết.

Do đó, Bộ trưởng Cao Đức Phát đề nghị Quốc hội xem xét và bộ NNPTNN đã báo cáo với Thủ tướng chính phủ xin phép phải sửa đổi 4 Nghị định về xử phạt hành chính, tăng mức xử phát với các vi phạm.

Bộ trưởng Cao Đức Phát nói thêm, trong việc quản lý, không thể chỉ nặng về kiểm soát, xử lý mà gốc của vấn đề là phải hướng dẫn, hỗ trợ nhân dân sản xuát các sản phẩm an toàn và người tiêu dụng nhận biết được chất lượng hàng hóa. “Chúng tôi sẽ sớm có những chính sách này”, Bộ trưởng Cao Đức Phát hứa.

Clip Bộ trưởng Bộ Tài chính trả lời chất vấn sáng 17.11: