Không ngẫu nhiên các con số được Bộ trưởng Nguyễn Thị Hải Chuyền xếp sát cạnh nhau: Lực lượng thanh tra viên làm nhiệm vụ thanh tra chuyên ngành về an toàn, vệ sinh lao động chỉ có khoảng 150 người. Mỗi năm chỉ có khoảng 0,22% số doanh nghiệp đang hoạt động được thanh tra pháp luật lao động nói chung và ATVSLĐ nói riêng.

Số ít, và có lẽ là cả do sự yếu kém của thanh tra chính là căn nguyên khiến phổ biến tình trạng “các vụ tai nạn lao động chết người hầu hết không đảm bảo thời hạn điều tra theo quy định” trong khi “số vụ có đề nghị truy cứu trách nhiệm hình sự chỉ chiếm khoảng 2%” và “Việc xử phạt các hành vi vi phạm về an toàn, vệ sinh lao động còn hạn chế, chưa đủ sức răn đe nên không có tác dụng giáo dục, phòng ngừa việc tái diễn các vi phạm”.

Người đầu tiên đề cập đến vấn đề biên chế thanh tra là Chủ tịch QH Nguyễn Sinh Hùng. Ông liên tiếp đặt câu hỏi: Trong lao động có nhiều ngành. Vậy có bao nhiêu thanh tra chuyên ngành lao động? Người có công thì có thanh tra chuyên ngành không? tệ nạn xã hội có thanh tra chuyên ngành không? dạy nghề có thanh tra chuyên ngành không? hay chỉ là cách thức chia nhỏ làm phân tán lực lượng?!

Chủ tịch Hội đồng dân tộc Ksor Phước thậm chí chất vấn thẳng: Vậy biên chế thanh tra có tăng lên không?

Chủ nhiệm VPQH Nguyễn Hạnh Phúc cũng băn khoăn liệu ngành y tế có chịu được không? khi việc khám chữa bệnh đã quá tải, giờ lại "cõng" thêm việc khám sức khỏe cho lao động?

Giải trình trước Ủy ban TVQH, Bộ trưởng Chuyền nói hệ thống thanh tra không chỉ có ở Bộ Lao động mà các cơ quan khác cũng có lực lượng thanh tra. Hiện ở cấp huyện không có người làm công tác thanh tra lao động, nên khi tai nạn xảy ra “có nơi báo mới biết”, trong khi hầu hết do doanh nghiệp tự xử lý. Vì vậy, tới đây sẽ giao UBND các xã, phường thống kê báo cáo tình hình tai nạn lao động. 

Bày tỏ lo lắng về việc tăng biên chế, song bà cũng nói số lượng thanh tra tới đây sẽ được bổ sung ở cả cấp tỉnh và “cấp phường cũng cần thanh tra”, bởi nếu không sẽ không đảm bảo vấn đề quản lý nhà nước.

Riêng áp lực với ngành y tế, Bộ trưởng Hải Chuyền nói “Ngành y tế từ trước vẫn làm. Giờ phải cố gắng lên thôi”.