“6-7 triệu thanh niên hằng năm ở vào độ tuổi nhập ngũ, nhưng chỉ có 6% nhập ngũ. Trong 6% ấy, thành phần tại ngũ có tới 79,4% con em nông dân và chỉ 2,14% con em cán bộ - nhiều trường hợp hoãn nghĩa vụ quân sự “vì một lý do nào đó” - ông Trường nói. Cả nước có tới 1,5 triệu học sinh, sinh viên các trường ĐH, cao đẳng, nhưng trong số người nhập ngũ, trình độ cao đẳng, đại học chỉ chiếm 0,64%. Trình độ trung học cơ sở quân đội phải lấy tới 39,6%. Và thậm chí, có cả trình độ tiểu học với 0,29%.

 

Dẫn báo cáo giám sát của Ủy ban QPAN, ông Trường cho biết, có 49.572 trường hợp trốn khám tuyển nghĩa vụ quân sự, nhưng 100% chỉ là xử lý hành chính. 4.612 trường hợp trốn lệnh gọi nhập ngũ thì chỉ có 4 trường hợp bị xử lý hình sự vào năm 2011 và trước đó không xử lý gì.

Chế độ chính sách đối với quân nhân xuất ngũ cũng chưa thỏa đáng. Chỉ 26,3% được học nghề; 16,2% có việc làm và 2,01% được giới thiệu làm việc ở nước ngoài.

Theo ông Trường, dự thảo luật chưa thấy có khả năng khắc phục được những bất cập trong việc gọi nhập ngũ.

ĐBQH Nguyễn Văn Tuyết cũng cho biết, bên cạnh việc nhiều thanh niên nhập ngũ bảo vệ tổ quốc thì một bộ phận không nhỏ thanh niên không nhập ngũ nhưng cũng không thực hiện bất cứ nghĩa vụ thay thế gì để thể hiện trách nhiệm của mình. ĐBQH Tuyết đề nghị, “Luật Nghĩa vụ quân sự vừa phải động viên thanh niên hăng hái nhập ngũ bảo vệ tổ quốc nhưng cũng phải đảm bảo công bằng xã hội”.

Trái với ý kiến của một số ĐBQH đang phục vụ trong quân đội đề nghị kéo dài thời hạn tại ngũ lên 24 tháng, ông Tuyết đề nghị giảm thời gian tại ngũ xuống 12 tháng. “Số người nhập ngũ chỉ chiếm 0,12% dân số nhập ngũ - ông Tuyết nói - nhưng thậm chí có địa phương cho phép điều chuyển từ nơi này sang nơi khác để đảm bảo chỉ tiêu. Hơn nữa, vào thời bình, nguồn tuyển quân nhiều, nhu cầu quân không quá cao, cần tập trung phát triển kinh tế và tạo điều kiện cho công dân có điều kiện học tập, phát triển”.