Tại buổi tiếp xúc, Chủ tịch Nước nhắn nhủ, Nhà nước và DN đều phải thay đổi, hệ thống chính sách phải đảm bảo cho nền kinh tế phát triển mạnh, bền vững. “Chỉ còn hơn một năm rưỡi thì đến ngày 1.1.2016 về thương mại hóa tự do Trung Quốc – ASEAN, nếu cứ lình sình như thế này thì đến ngày 1.1.2016, hàng hóa các loại của TQ sẽ tràn ngập lãnh thổ Việt Nam” – Chủ tịch Nước nói.

DN cần nhà nước “tiếp sức” tăng sức cạnh tranh

Ông Trần Việt Anh - Phó Chủ tịch Hiệp hội Caosu nhựa TPHCM - có ý kiến, 6 tháng đầu năm 2014 ngành nhựa ước nhập khẩu 3 tỉ USD nguyên liệu nhựa các loại, bằng 50% so với cả năm 2013, trong đó TPHCM chiếm 80% về nhập khẩu nguyên liệu nhựa, trong khi xuất khẩu chỉ đạt 900 triệu USD, tăng 20% so với cùng kỳ năm ngoái.

Theo ông Việt Anh, DN ngành nhựa hiện rất mong chờ các dự án về hóa chất, hóa dầu được triển khai nhanh chóng để giảm nhập khẩu nguyên liệu. Đáng chú ý, dù nguyên liệu nhựa các DN không bị lệ thuộc nhập khẩu nhiều từ Trung Quốc, nhưng có đến 80% DN hiện đang phụ thuộc rất lớn vào thiết bị, máy móc, công nghệ nhập khẩu từ Trung Quốc bởi yếu tố giá rẻ. “Đây là vấn đề cần được các cơ quan chức năng trong ngành cơ khí quan tâm bởi ngay tại Trung Quốc, các DN của chính nước họ cũng được khuyến khích sử dụng công nghệ, máy móc có xuất xứ từ Đức, Nhật” - ông Việt Anh nói.

“Muốn chủ động được nguồn nguyên phụ liệu, Nhà nước cần hỗ trợ và khuyến khích đầu tư mạnh cho công nghiệp phụ trợ trong ngành giả da vì 60-70% các doanh nghiệp sản xuất giày dép trong nước đang phải nhập khẩu từ nước ngoài, chủ yếu từ Trung Quốc” - ông Vũ Văn Minh, Tổng Giám đốc Vina Giày - có ý kiến.

Bên cạnh đó, đại diện các DN cũng mong muốn Nhà nước cần có nhiều chính sách hỗ trợ DN để DN có sức để cạnh tranh với DN nước ngoài. Ông Hàng Vay Chi - Phó Chủ tịch Hiệp hội DN TP - cho rằng, cần có lãi suất công bằng với DN vừa và nhỏ vì mức lãi suất mà khối DN này vay luôn cao hơn so với các DN lớn khác từ 1-3%. Hệ thống ngân hàng hiện nay lại chưa thật sự có ngân hàng công nghiệp đúng nghĩa, hiếm khi DN được vay vốn để mua máy móc thiết bị. 

“DN vừa và nhỏ khi thế chấp chỉ được ngân hàng chấp nhận nhà xưởng, còn máy móc thiết bị và sản phẩm làm ra khó được chấp nhận. Vậy, nếu chỉ giải quyết vốn lưu động thôi thì DN lấy khoản nào để mua sắm thêm máy móc thiết bị?” - ông Chi băn khoăn.

 Chủ tịch Nước Trương Tấn Sang tiếp xúc cử tri là doanh nhân tại TPHCM.

Bà Lã Thị Lan - Chủ tịch Hội Cơ khí - Điện TPHCM - cho rằng, Nhà nước cần lập hàng rào kỹ thuật để làm sao các máy móc, thiết bị nhập khẩu kém chất lượng từ Trung Quốc không có “đất sống”, tạo lợi thế cạnh tranh cho các DN sản xuất cơ khí trong nước.

Đừng cứ ngồi la “tại sao tôi phụ thuộc”

Trả lời các cử tri, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang nói Đảng, Nhà nước cũng sốt ruột lắm, giai đoạn đầu cố gắng để ổn định kinh tế vĩ mô. Hiện tại đã khá hơn, nhưng phục hồi đà tăng trưởng là cả một sự thách đố. Về chính sách kinh tế vĩ mô, Chủ tịch Nước nói: “Đúng là hệ thống pháp luật còn nhiều rắc rối nhưng so với cách đây 10 năm, pháp luật đã tiến bộ rất nhiều. Những gì rắc rối, các bộ ngành phải giải quyết nhanh, những điều luật nào ban hành thừa phải bỏ đi, tạo điều kiện cho DN, khi thấy thông tư hướng dẫn không phù hợp phải phản ánh ngay với bộ trưởng. Làm luật phải trong sạch”.

“Phải có hệ thống chính sách để đảm bảo cho nền kinh tế phát triển mạnh, bền vững bởi chỉ còn hơn một năm rưỡi thì đến ngày 1.1.2016 về thương mại hóa tự do Trung Quốc – ASEAN. Chúng ta nói nhiều về mối quan hệ Trung Quốc – Việt Nam, nhưng nếu tình cảnh cứ lình sình như thế này thì đến ngày 1.1.2016, hàng hóa các loại của Trung Quốc sẽ tràn ngập lãnh thổ Việt Nam” – Chủ tịch Nước nói.

Chủ tịch Nước đánh giá cao việc cần thiết phải phát triển công nghiệp phụ trợ. Vì nếu không có công nghiệp phụ trợ, Việt Nam vẫn là một nền kinh tế gia công. “Công nghiệp phụ trợ rất quan trọng, nó tạo ra việc làm mới cho NLĐ, giúp tăng trưởng GDP. Lợi nhuận thị trường này lớn, nhưng không biết vì sao nó phụ thuộc vào nước ngoài. Tôi đến Nam Định, Tây Ninh, hầu hết những những KCN phụ trợ, nước ngoài đều nhảy vô làm, còn mình thì không thấy đâu. Một số cái ta thừa sức làm ở Việt Nam nhưng lại đi nhập ở nước ngoài vào, cái này nguy hiểm lắm! Rất đau vì sao nền công nghiệp phụ trợ mình không khai thác được. Mình cứ ngồi mình la “tại sao tui phụ thuộc”, anh không sản xuất nguyên liệu đầu vào thì phải phụ thuộc thôi. Họ mà áp thuế cao là mình thiệt hại ghê gớm. Tại mình chứ có tại ai đâu” – Chủ tịch Nước nói.

Tại buổi tiếp xúc, Chủ tịch Nước cũng nhắn nhủ: “TPHCM rất năng động, có thể mời những người giỏi nhất trong từng lĩnh vực, ngành nghề ngồi lại với nhau, bàn, tháo gỡ, qua đó đóng góp ý kiến cho trung ương về cơ chế, chính sách”.